Previous Verse
Next Verse

Shloka 176

प्लक्षद्वीपवर्णनम्

Description of Plakṣa-dvīpa

क्षयो वा परिणामो वा अन्तो वापि न विद्यते / अनन्त एष सर्वत्र एवं ज्ञानेषु पठ्यते

kṣayo vā pariṇāmo vā anto vāpi na vidyate / ananta eṣa sarvatra evaṃ jñāneṣu paṭhyate

اس کے لیے نہ فنا ہے، نہ تغیر، نہ کوئی انتہا؛ وہ ہر جگہ اننت ہے—یوں ہی علومِ شاستر میں پڑھا جاتا ہے۔

kṣayaḥdestruction
kṣayaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkṣaya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
or
:
Connector (समुच्चय/विकल्प)
TypeIndeclinable
Rootvā (अव्यय)
Formअव्यय, विकल्पार्थक-निपात (disjunctive particle: or)
pariṇāmaḥtransformation/change
pariṇāmaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootpariṇāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
or
:
Connector (समुच्चय/विकल्प)
TypeIndeclinable
Rootvā (अव्यय)
Formअव्यय, विकल्पार्थक-निपात (or)
antaḥend/limit
antaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootanta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
or
:
Connector (समुच्चय/विकल्प)
TypeIndeclinable
Rootvā (अव्यय)
Formअव्यय, विकल्पार्थक-निपात (or)
apieven/also
api:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय, निपात (particle: also/even)
nanot
na:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formअव्यय, निषेध (negation)
vidyateis found/exists
vidyate:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√vid (विद्) (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), आत्मनेपद (Ātmanepada)
anantaḥinfinite/endless
anantaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootananta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (adjectival)
eṣaḥthis (one)
eṣaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootetad (एतद्) (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
sarvatraeverywhere
sarvatra:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsarvatra (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक-अव्यय (adverb of place: everywhere)
evamthus
evam:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकारवाचक (adverb: thus)
jñāneṣuin the teachings/knowledges (texts)
jñāneṣu:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootjñāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), बहुवचन (Plural)
paṭhyateis read/recited
paṭhyate:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√paṭh (पठ्) (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन, कर्मणि-प्रयोग (Passive), आत्मनेपद