Shloka 6
कैलास-मन्दाकिनी-स्वच्छोदा-लौहित्य-सरयू-उद्गमवर्णनम्
Kailāsa and the Origins of Mandākinī, Svacchodā, Lauhitya, and Sarayū
Devanagari script
तस्य पादे महाद्दिव्यं स्वच्छोदं नाम तत्सरः / तस्माद्दिव्यात्प्रभवति स्वच्छोदा नाम निम्नगा
Transliteration
tasya pāde mahāddivyaṃ svacchodaṃ nāma tatsaraḥ / tasmāddivyātprabhavati svacchodā nāma nimnagā
Translation
اس پہاڑ کے دامن میں ‘سَوَچّھود’ نام کا ایک عظیم دیویہ سرور ہے۔ اسی دیویہ سرور سے ‘سَوَچّھودا’ نام کی ندی نکلتی ہے۔
Word by Word
तस्यof it/of that
तस्य:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन
पादेat the foot (of the mountain)
पादे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन
महत्great
महत्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषणम्
दिव्यम्divine
दिव्यम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदिव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषणम्
स्वच्छोदम्Svaccoda (clear-water)
स्वच्छोदम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootस्वच्छ + उद (प्रातिपदिके)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; तत्पुरुषः (स्वच्छम् उदकं यस्य/यत्र)
नामnamed
नाम:
Sambandha (नामनिर्देश)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formनाम-शब्दः (naming particle)
तत्that
तत्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; विशेषणम्
सरःlake
सरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसरस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; सरस्-शब्दस्य प्रथमा एकवचनम् (सरः)
तस्मात्from that
तस्मात्:
Apādāna (अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5), एकवचन
दिव्यात्divine
दिव्यात्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदिव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5), एकवचन; विशेषणम्
प्रभवतिarises/originates
प्रभवति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + भू (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्
स्वच्छोदाSvaccodā (clear-water river)
स्वच्छोदा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootस्वच्छ + उद (प्रातिपदिके)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; तत्पुरुषः (स्वच्छम् उदकं यस्याः)
नामnamed
नाम:
Sambandha (नामनिर्देश)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formनाम-शब्दः (naming particle)
निम्नगाriver/stream
निम्नगा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनिम्न + गा (प्रातिपदिके)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; उपपद-तत्पुरुषः (निम्नं गच्छति इति)