Previous Verse
Next Verse

Shloka 64

Pṛthivy-Āyāma-Vistara (Extent of the Earth) and Jambūdvīpa–Navavarṣa Description

तस्यापि ते फलरसं पिबन्तो वर्त्तयन्ति वै / दशवर्षसहस्राणि शतानि दश पञ्च च

tasyāpi te phalarasaṃ pibanto varttayanti vai / daśavarṣasahasrāṇi śatāni daśa pañca ca

وہ اس درخت کے پھل کا رس پیتے ہوئے زندگی گزارتے ہیں—دس ہزار برس، اور مزید دس اور پانچ سو (یعنی پندرہ سو) برس۔

tasyaof that (tree)
tasya:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter (पुं/नपुंसक), Genitive (षष्ठी/6), Singular (एकवचन); सर्वनाम
apialso
api:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
FormParticle (समुच्चय-निपात), ‘also’
tethey
te:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Plural (बहुवचन); सर्वनाम
phala-rasamfruit-juice
phala-rasam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootphala (प्रातिपदिक) + rasa (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Singular (एकवचन); समासः—तत्पुरुषः (फलस्य रसः)
pibantaḥdrinking
pibantaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootpā (धातु)
FormPresent active participle (शतृ/वर्तमानकृदन्त), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Plural (बहुवचन)
varttayantithey live/spend (time)
varttayanti:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvṛt (धातु) [causative vartay-]
FormPresent tense (लट्), Parasmaipada (परस्मैपद), 3rd person (प्रथमपुरुष), Plural (बहुवचन); णिच्-प्रयोग (causative)
vaiindeed
vai:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
FormEmphatic particle (निश्चयार्थ-निपात)
daśa-varṣa-sahasrāṇiten thousand years
daśa-varṣa-sahasrāṇi:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootdaśa (संख्या/प्रातिपदिक) + varṣa (प्रातिपदिक) + sahasra (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Plural (बहुवचन); समासः—द्विगुः
śatānihundreds
śatāni:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootśata (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Plural (बहुवचन)
daśaten
daśa:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdaśa (संख्या/प्रातिपदिक)
FormNumeral used adjectivally (संख्यावाचक), indeclinable-like in form here; qualifying śatāni
pañcafive
pañca:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpañca (संख्या/प्रातिपदिक)
FormNumeral (संख्यावाचक), indeclinable-like in form; qualifying śatāni
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction/particle (समुच्चय/निपात)