Previous Verse
Next Verse

Shloka 23

राज्याभिषेक-विभागः

Distribution of Sovereignties / Appointments of Cosmic Lords

स्वायंभुवेन्तरे पूर्वं ब्रह्मणा ते ऽभिषेचिताः / नृपाश्चैते ऽभिषिच्यन्ते मनवो ये भवन्ति वै

svāyaṃbhuventare pūrvaṃ brahmaṇā te 'bhiṣecitāḥ / nṛpāścaite 'bhiṣicyante manavo ye bhavanti vai

سْوایمبھُو منونتر میں پہلے برہما نے اُنہیں اَبھِشیک کیا تھا؛ اور جو جو منو ہوتے ہیں، انہی کے ہاتھوں یہ راجے اَبھِشِکت کیے جاتے ہیں۔

स्वायम्भुव-अन्तरेin the Svāyambhuva interval
स्वायम्भुव-अन्तरे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्वायम्भुव-अन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (स्वायम्भुवस्य अन्तरम्) ‘in the Svāyambhuva period’
पूर्वम्formerly
पूर्वम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (प्रातिपदिक/अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (formerly/earlier)
ब्रह्मणाby Brahmā
ब्रह्मणा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/कर्ता-करण), एकवचन
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
अभिषेचिताःwere anointed
अभिषेचिताः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootअभि-षिच् (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय, Past Passive Participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्मणि-भावः ‘having been anointed/installed’
नृपाःkings
नृपाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
एतेthese
एते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ‘नृपाः’ इत्यस्य विशेषणम्
अभिषिच्यन्तेare anointed
अभिषिच्यन्ते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअभि-षिच् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथम-पुरुष, बहुवचन; कर्मणि-प्रयोग (Passive)
मनवःManus
मनवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
येwho
ये:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
भवन्तिbecome/are
भवन्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, बहुवचन
वैindeed
वै:
Nipata (निपात)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चयार्थक/पादपूरण (emphatic particle)