Shloka 149
Viṣṇu-māhātmya-varṇana & Vamśa-prasaṅga
Genealogical Continuation
Devanagari script
इत्येते नव मौर्या वै भोक्ष्यन्ति च वसुंधराम् / सप्तत्रिंशच्छतं पूर्णं तेभ्यः शुङ्गो गमिष्यति
Transliteration
ityete nava mauryā vai bhokṣyanti ca vasuṃdharām / saptatriṃśacchataṃ pūrṇaṃ tebhyaḥ śuṅgo gamiṣyati
Translation
یوں یہ نو موریہ زمین کی حکمرانی کریں گے۔ تین سو سینتیس برس پورے ہونے پر ان کے بعد شُنگ خاندان آئے گا۔
Word by Word
इतिthus
इति:
सम्बन्ध (Discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/समाप्तिसूचक (quotative/closure particle)
एतेthese
एते:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (Demonstrative pronoun)
नवnine
नव:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootनवन् (संख्याशब्द-प्रातिपदिक)
Formसंख्या (numeral), अव्ययवत् प्रयोग
मौर्याःMauryas
मौर्याः:
कर्ता (Karta/Subject; apposition to एते)
TypeNoun
Rootमौर्य (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
वैindeed
वै:
सम्बन्ध (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphasis)
भोक्ष्यन्तिwill rule/enjoy
भोक्ष्यन्ति:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootभुज् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन (Plural), परस्मैपद
चand
च:
सम्बन्ध (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
वसुंधराम्the earth
वसुंधराम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootवसुंधरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular)
सप्तत्रिंशत्thirty-seven
सप्तत्रिंशत्:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootसप्त (प्रातिपदिक) + त्रिंशत् (प्रातिपदिक)
Formद्विगु-समास (numerical compound: 37), संख्या
शतम्hundred
शतम्:
कर्म/विशेष्य (measure term)
TypeNoun
Rootशत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (here with numeral: ‘a hundred’)
पूर्णम्complete
पूर्णम्:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootपूर्ण (कृदन्त-प्रातिपदिक; √पॄ)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; भूतकृदन्त (past participle)
तेभ्यःfrom them
तेभ्यः:
अपादान (Apādāna/Source: from them)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी (5th/Ablative), बहुवचन
शुङ्गःa Śuṅga (dynasty/person)
शुङ्गः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootशुङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
गमिष्यतिwill come/arise
गमिष्यति:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद