Shloka 74
Jayantī–Kāvyā (Śukra) Saṃvāda: Varadāna and the Ten-Year Concealment
Devanagari script
संभुतः स समुद्रान्तर्हिरण्यकशिपोर्वधे / द्वितीयो नरसिंहो ऽभूद्रौद्रः सुतपुरस्सरः
Transliteration
saṃbhutaḥ sa samudrāntarhiraṇyakaśiporvadhe / dvitīyo narasiṃho 'bhūdraudraḥ sutapurassaraḥ
Translation
وہ سمندر کے اندر ہیرنیکشیپو کے وध کے لیے پیدا ہوا؛ وہ دوسرا نرسِمہ تھا—رَودْر روپ، اور بیٹوں میں پیشوا۔
Word by Word
सम्भुतःwas born/arose
सम्भुतः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootसम्-भू (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (Past passive participle/क्त); पुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
समुद्रान्तःthe ocean's end/shore
समुद्रान्तः:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसमुद्र + अन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (samudrasya antaḥ)
हिरण्यकशिपोःof Hiraṇyakaśipu
हिरण्यकशिपोः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootहिरण्यकशिपु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन
वधेin the slaying
वधे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootवध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन
द्वितीयःthe second
द्वितीयः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootद्वितीय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (for 'नरसिंहः')
नरसिंहःNarasimha (man-lion)
नरसिंहः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनर + सिंह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (naraḥ eva siṃhaḥ)
अभूत्became/was
अभूत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/past); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
रौद्रःfierce
रौद्रः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootरौद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (for 'नरसिंहः')
सुतपुरस्सरःpreceded by (his) sons
सुतपुरस्सरः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसुत + पुरःसर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (sutānāṃ puraḥsaraḥ = having sons in front/preceded by sons)