Previous Verse
Next Verse

Shloka 6

Jayantī–Kāvyā (Śukra) Saṃvāda: Varadāna and the Ten-Year Concealment

किमिच्छसि वरारोहे कस्ते कामः समृद्ध्यताम् / तं ते संपूरयाम्यद्य यद्यपि स्यात्सुदुर्लभः

kimicchasi varārohe kaste kāmaḥ samṛddhyatām / taṃ te saṃpūrayāmyadya yadyapi syātsudurlabhaḥ

اے بلند مرتبہ خاتون! تو کیا چاہتی ہے؟ تیری کون سی آرزو پوری ہو؟ اگرچہ وہ بہت دشوار ہو، آج میں اسے پورا کر دوں گا۔

किम्what
किम्:
कर्म (Karma/Direct object)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/द्वितीया), एकवचन; प्रश्नवाचक
इच्छसिyou desire
इच्छसि:
क्रिया (Kriyā/Predicate)
TypeVerb
Rootइष्/इच्छ् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन
वरारोहेO fair-limbed/beautiful one
वरारोहे:
सम्बोधन (Address)
TypeNoun
Rootवरारोहा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative/सम्बोधन), एकवचन; कर्मधारय (वर + आरोहा)
कःwhat/which (m.)
कः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/प्रथमा), एकवचन; प्रश्नवाचक
तेyour
ते:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी-विभक्ति (6th/4th), एकवचन; सर्वनाम (here: genitive ‘your’)
कामःdesire/wish
कामः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/प्रथमा), एकवचन
समृद्ध्यताम्may (it) be fulfilled
समृद्ध्यताम्:
क्रिया (Kriyā/Predicate)
TypeVerb
Rootसम्+ऋध् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative/benedictive sense), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आशीर्लिङ्गार्थे ‘may it prosper/be fulfilled’
तम्that (wish)
तम्:
कर्म (Karma/Direct object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/द्वितीया), एकवचन; सर्वनाम
तेfor you/to you
ते:
सम्प्रदान (Sampradāna/Recipient)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी-विभक्ति (4th/चतुर्थी), एकवचन; सर्वनाम
संपूरयामिI will fulfill
संपूरयामि:
क्रिया (Kriyā/Predicate)
TypeVerb
Rootसम्+पूरय् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन
अद्यtoday/now
अद्य:
कालाधिकरण (Temporal)
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (temporal adverb)
यद्यपिalthough
यद्यपि:
सम्बन्ध (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootयद्यपि (अव्यय)
Formअव्यय; अव्ययीभाव-समुच्चय (concessive conjunction ‘although’)
स्यात्may be/were to be
स्यात्:
क्रिया (Kriyā/Predicate)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
सुदुर्लभःvery difficult to obtain
सुदुर्लभः:
कर्तृविशेषण/विधेय (Predicate qualifier)
TypeAdjective
Rootसुदुर्लभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्मधारय (सु + दुर्लभ)