Shloka 35
Jayantī–Kāvyā (Śukra) Saṃvāda: Varadāna and the Ten-Year Concealment
Devanagari script
यदा न प्रतिपद्यन्ते तेनोक्तं तन्महद्धितम् / चुकोप भार्गवस्ते षामवलेपेन वै तदा
Transliteration
yadā na pratipadyante tenoktaṃ tanmahaddhitam / cukopa bhārgavaste ṣāmavalepena vai tadā
Translation
جب انہوں نے اس کے کہے ہوئے اس عظیم بھلے کو قبول نہ کیا، تب ان کے غرور کے سبب بھارگو غضبناک ہو اٹھا۔
Word by Word
यदाwhen
यदा:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb: when)
नnot
न:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
प्रतिपद्यन्तेthey accept/submit/comply
प्रतिपद्यन्ते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रति + पद् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन (plural)
तेनby him/therefore
तेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग (m/n), तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन (singular)
उक्तम्said, spoken
उक्तम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootउक्त (कृदन्त; √वच् धातु)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग (neuter), प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom/Acc), एकवचन (singular)
तत्that
तत्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom/Acc), एकवचन (singular)
महत्-हितम्great benefit/good counsel
महत्-हितम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमहत् (प्रातिपदिक) + हित (कृदन्त; √धा धातु)
Formकर्मधारय-समास (‘महत् हितम्’), नपुंसकलिङ्ग (neuter), प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom/Acc), एकवचन (singular)
चुकोपbecame angry
चुकोप:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootकुप् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular)
भार्गवःBhārgava
भार्गवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभार्गव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (singular)
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन (plural)
अवलेपेनdue to arrogance
अवलेपेन:
Hetu (हेतु/Instrumental cause)
TypeNoun
Rootअवलेप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन (singular)
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formपादपूरण/निश्चयार्थक-अव्यय (emphatic particle)
तदाthen
तदा:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (then)