Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 96
Vṛṣṇivaṃśa–Anukīrtana (Enumeration of the Vṛṣṇi Lineage) — Questions on Viṣṇu’s Human Descent
Devanagari script
किं तन्नो मिषतां राष्ट्रं त्यक्त्वा यज्ञः सुरान्गतः / स्थातुं न शक्रुमो ह्यद्य प्रविशाम रसातलम्
Transliteration
kiṃ tanno miṣatāṃ rāṣṭraṃ tyaktvā yajñaḥ surāngataḥ / sthātuṃ na śakrumo hyadya praviśāma rasātalam
Translation
ہم دیکھتے ہی رہ گئے اور یَجْن ہماری سلطنت چھوڑ کر سُروں کے پاس چلا گیا—اب ہم آج یہاں ٹھہر نہیں سکتے؛ آؤ رَساتَل میں داخل ہوں۔
Word by Word
किम्what?
किम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Interrogative)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; प्रश्नार्थक
तत्that
तत्:
Karma (कर्म; object of implied verb)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
नःour
नः:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive) बहुवचन/द्विवचन-प्रयोग (enclitic); ‘of us/our’
मिषताम्while (we) were watching
मिषताम्:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध; genitive absolute sense)
TypeVerb
Root√मिष् (धातु)
Formषष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (present participle) ‘of (us) looking on’
राष्ट्रम्kingdom
राष्ट्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootराष्ट्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (contextually द्वितीया), एकवचन
त्यक्त्वाhaving left
त्यक्त्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√त्यज् (धातु)
Formक्त्वान्त (Gerund/Absolutive) अव्ययभाव; ‘having abandoned’
यज्ञःYajña
यज्ञः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
सुरान्the gods
सुरान्:
Karma (कर्म; destination)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
गतःhas gone
गतः:
Kriya (क्रिया; predicate participle)
TypeVerb
Root√गम् (धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; क्त (PPP)
स्थातुम्to remain/stand
स्थातुम्:
Prayojana (प्रयोजन/Purpose)
TypeVerb
Root√स्था (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (Infinitive)
नnot
न:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात (negation)
शक्रमःwe are able
शक्रमः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√शक् (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष (1st), बहुवचन; परस्मैपद
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात/particle (indeed)
अद्यtoday/now
अद्य:
Desha-Kala (देश-काल)
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (today/now)
प्रविशामwe enter
प्रविशाम:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+√विश् (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष (1st), बहुवचन; परस्मैपद
रसातलम्Rasātala (netherworld)
रसातलम्:
Karma (कर्म; destination)
TypeNoun
Rootरस+अतल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; तत्पुरुष (रसस्य अतलम्)