Shloka 2
Marut-Soma Boon and Nahusha–Yayati Lineage
Marutakanyā–Vamśa-varṇana
Devanagari script
सूत उवाच आहरत्स मरुत्सोममन्नकामः प्रजेश्वरः / मासिमासि महातेजाः षष्टिसंवत्सरान्नृप
Transliteration
sūta uvāca āharatsa marutsomamannakāmaḥ prajeśvaraḥ / māsimāsi mahātejāḥ ṣaṣṭisaṃvatsarānnṛpa
Translation
سوت نے کہا— اے بادشاہ! رعایا کا مالک، خوراک کی خواہش رکھنے والا وہ نہایت درخشاں مرُت مہینے بہ مہینے سوم لاتا رہا— ساٹھ برس تک۔
Word by Word
सूतःSūta
सूतः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
आहरत्brought
आहरत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√हृ (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; उपसर्ग: आ
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
मरुत्सोमम्Marut-Soma (Soma for the Maruts)
मरुत्सोमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमरुत्-सोम (प्रातिपदिक; मरुत् + सोम)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष: ‘मरुतां सोमः’ (Soma for the Maruts / Marut-Soma offering)
अन्नकामःdesiring food
अन्नकामः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअन्न-काम (प्रातिपदिक; अन्न + काम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष: ‘अन्नस्य कामः’ (desirous of food)
प्रजेश्वरःlord of creatures
प्रजेश्वरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रजा-ईश्वर (प्रातिपदिक; प्रजा + ईश्वर)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: ‘प्रजानाम् ईश्वरः’
मासिin a month
मासि:
Adhikarana (अधिकरण/Time)
TypeNoun
Rootमास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
मासिmonth after month
मासि:
Adhikarana (अधिकरण/Time)
TypeNoun
Rootमास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; पुनरुक्ति (each month)
महातेजाःthe great-splendored one
महातेजाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा-तेजस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय: ‘महत्तेजाः’
षष्टिसंवत्सरान्sixty years
षष्टिसंवत्सरान्:
Karma (कर्म; duration as object)
TypeNoun
Rootषष्टि-संवत्सर (प्रातिपदिक; षष्टि + संवत्सर)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; द्विगु-समास (numeral compound)
नृपO king
नृप:
Sambodhana (सम्बोधन/Address)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन