Shloka 99
अमावसुवंशानुकीर्तनम् (Amāvasu-vaṃśānukīrtanam) — Recitation of the Amāvasu Lineage; Dhanvantari’s Origin
Devanagari script
हतौजा दुर्बलो युद्धे रजिपुत्रेः प्रसीद मे / बृहस्पतिरुवाच यद्येवं चोदितःशक्र त्वयास्यां पूर्वमेव हि
Transliteration
hataujā durbalo yuddhe rajiputreḥ prasīda me / bṛhaspatiruvāca yadyevaṃ coditaḥśakra tvayāsyāṃ pūrvameva hi
Translation
میں بےتجس ہو چکا ہوں اور جنگ میں کمزور ہوں؛ اے رَجی پُتر، مجھ پر مہربان ہو۔ بृहسپتی نے کہا—اے شکر، اگر تُو نے یوں ابھارا ہے تو پہلے ہی…
Word by Word
हतौजाःone whose vigor is destroyed
हतौजाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootहत-ओजस् (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समासः (हतम् ओजः यस्य सः); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘अहं’ (अध्याहृत) इत्यस्य विशेषणम्
दुर्बलःweak
दुर्बलः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootदुर्बल (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्
युद्धेin battle
युद्धे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootयुद्ध (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; नपुंसकलिङ्ग
रजिपुत्रेःof the son of Raji
रजिपुत्रेः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootरजि-पुत्र (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; पुल्लिङ्ग; तत्पुरुष-समासः (रजेः पुत्रः)
प्रसीदbe gracious/please (help)
प्रसीद:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसद् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद; उपसर्गः ‘प्र’
मेto me
मे:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी (4th/सम्प्रदान) एकवचन (enclitic)
बृहस्पतिःBṛhaspati
बृहस्पतिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबृहस्पति (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
यदिif
यदि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formअव्यय; शर्तार्थक-निपात (conditional particle)
एवम्thus
एवम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb of manner)
चोदितःurged, prompted
चोदितः:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootचुद् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘शक्र’ इत्यस्य विशेषणम्
शक्रO Śakra (Indra)
शक्र:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootशक्र (प्रातिपदिक)
Formसम्बोधन, एकवचन; पुल्लिङ्ग
त्वयाby you
त्वया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd/करण), एकवचन
अस्याम्in this (matter)
अस्याम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; स्त्रीलिङ्ग
पूर्वम्before, earlier
पूर्वम्:
Kala-adhikarana (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभूत/क्रियाविशेषण (adverbial accusative)
एवindeed/just
एव:
Nipata (निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण-निपात (emphatic particle)
हिfor/indeed
हि:
Nipata (निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थ/निश्चयार्थ-निपात