Shloka 64
अमावसुवंशानुकीर्तनम् (Amāvasu-vaṃśānukīrtanam) — Recitation of the Amāvasu Lineage; Dhanvantari’s Origin
Devanagari script
अन्तर्हिते पुरे तस्मिन्पुरी सा वसते पुनः / एवं वाराणसी शप्ता निवेशं पुनरागता
Transliteration
antarhite pure tasminpurī sā vasate punaḥ / evaṃ vārāṇasī śaptā niveśaṃ punarāgatā
Translation
جب وہ پُر پوشیدہ ہو گیا تو وہ نگری پھر آباد ہوئی؛ یوں شاپ زدہ وارانسی اپنے ٹھکانے میں دوبارہ لوٹ آئی۔
Word by Word
अन्तर्हिते(when) hidden
अन्तर्हिते:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्तर्हित (कृदन्त; √धा/√हि?; प्रातिपदिकरूपेण)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; भूतकृदन्त (past passive participle sense) ‘अन्तः-हित’ = hidden; विशेषण (पुरे)
पुरेin the city
पुरे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन
तस्मिन्in that
तस्मिन्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; सर्वनाम
पुरीthe city (Puri)
पुरी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपुरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
साshe/that (city)
सा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; सर्वनाम
वसतेdwells
वसते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
पुनःagain
पुनः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: again)
एवम्thus
एवम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb: thus)
वाराणसीVaranasi
वाराणसी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवाराणसी (प्रातिपदिक; स्थाननाम)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
शप्ताcursed
शप्ता:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootशप्त (कृदन्त; √शप् धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; भूतकृदन्त (PPP) ‘cursed’; विशेषण (वाराणसी)
निवेशम्abode/settlement
निवेशम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनिवेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन
पुनर्-आगताreturned again
पुनर्-आगता:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootपुनर् (अव्यय) + आगत (कृदन्त; √गम् धातु, उपसर्ग आ-)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (PPP) ‘returned’; क्रियासमानाधिकरण (finite verb implied)