Shloka 2
अमावसुवंशानुकीर्तनम् (Amāvasu-vaṃśānukīrtanam) — Recitation of the Amāvasu Lineage; Dhanvantari’s Origin
Devanagari script
नहुषः प्रथमस्तेषां क्षत्रवृद्धस्ततः स्मृतः / रंभो रजिरनेनाश्च त्रिषु लोकेषु विश्रुताः
Transliteration
nahuṣaḥ prathamasteṣāṃ kṣatravṛddhastataḥ smṛtaḥ / raṃbho rajiranenāśca triṣu lokeṣu viśrutāḥ
Translation
ان میں پہلا نہوش تھا؛ اس کے بعد کشتروِردھ کے نام سے یاد کیا گیا۔ رمبھ، رجی اور انین—یہ تینوں تینوں لوکوں میں مشہور ہوئے۔
Word by Word
नहुषःNahuṣa
नहुषः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootनहुष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेष-नाम
प्रथमःthe first
प्रथमः:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootप्रथम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘नहुषः’ इति विशेषणम्
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; सर्वनाम
क्षत्रवृद्धःKṣatravṛddha
क्षत्रवृद्धः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootक्षत्र + वृद्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष: क्षत्रस्य वृद्धः/क्षत्रवृद्धः; विशेष-नाम
ततःthen
ततः:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रम/अनन्तरार्थ (then/thereafter)
स्मृतःis said
स्मृतः:
Kriya (क्रिया/Predicative)
TypeAdjective
Rootस्मृत (√स्मृ, कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भूतकृदन्त (PPP): ‘is remembered/said’
रंभःRaṃbha
रंभः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootरंभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेष-नाम
रजिरःRajira
रजिरः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootरजिर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेष-नाम
अनेनाःAnenā (proper name)
अनेनाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअनेनस्/अनेन (प्रातिपदिक; नामरूप)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेष-नाम; पाठभेद-संभव (name form uncertain)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
त्रिषुin three
त्रिषु:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootत्रि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन; ‘लोकेषु’ इति विशेषणम्
लोकेषुworlds
लोकेषु:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन
विश्रुताःrenowned
विश्रुताः:
Kriya (क्रिया/Predicative)
TypeAdjective
Rootविश्रुत (√श्रु, कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; भूतकृदन्त (PPP): ‘well-known’