Previous Verse
Next Verse

Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 15

अमावसुवंशानुकीर्तनम् (Amāvasu-vaṃśānukīrtanam) — Recitation of the Amāvasu Lineage; Dhanvantari’s Origin

न सक्यमिह होमं वै तुभ्यं कर्तुं कदायन / अर्वाक्सूतो ऽसि हे देव तव मन्त्रो न वै प्रभो

na sakyamiha homaṃ vai tubhyaṃ kartuṃ kadāyana / arvāksūto 'si he deva tava mantro na vai prabho

اے دیو! یہاں تمہارے لیے کبھی بھی ہوم کرنا ممکن نہیں؛ کیونکہ تم اَروَاکسوت ہو—اے پرَبھو، تمہیں منتر کا اختیار نہیں۔

not
:
Sambandha (सम्बन्ध/negator)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधबोधक अव्यय (negation)
शक्यम्possible
शक्यम्:
Kriya-vishaya (क्रियाविषय/impersonal predicate)
TypeAdjective
Rootशक्य (प्रातिपदिक; शक्-धातु से)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति (Nom/Acc), एकवचन; भाववाचक विशेषण (possible/feasible)
इहhere
इह:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (adverb of place)
होमम्oblation; fire-offering
होमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootहोम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative), एकवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक अव्यय (particle: indeed)
तुभ्यम्for you
तुभ्यम्:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी विभक्ति (Dative/सम्प्रदान), एकवचन; सर्वनाम
कर्तुम्to do; to perform
कर्तुम्:
Prayojana (प्रयोजन/infinitival complement)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त कृदन्त (infinitive), कर्तुम् = to do
कदायनever; at any time
कदायन:
Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootकदाचन (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय; पाठान्तर/रूपान्तर (kadāyana ≈ kadācana)
अर्वाक्सूतःone who is a charioteer facing backward (i.e., of lower/contrary orientation)
अर्वाक्सूतः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअर्वाक् + सूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (अर्वाक्-स्थितः सूतः)
असिyou are
असि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (Present/वर्तमान), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
हेO
हे:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeIndeclinable
Rootहे (अव्यय)
Formसम्बोधनसूचक अव्यय (vocative particle)
देवO god
देव:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन विभक्ति (Vocative), एकवचन
तवyour
तव:
Sambandha (सम्बन्ध/possessor)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी विभक्ति (Genitive), एकवचन; सर्वनाम
मन्त्रःmantra; sacred formula
मन्त्रः:
Karta (कर्ता/विषय)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
not
:
Sambandha (सम्बन्ध/negator)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधबोधक अव्यय
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक अव्यय
प्रभोO lord
प्रभो:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन विभक्ति (Vocative), एकवचन