Previous Verse
Next Verse

Shloka 8

Vamśānukramaṇikā: Varuṇa–Kali Descendants and the Naiṛta Grahas

Genealogical Catalogue

प्रत्तानामनु कामानामन्योन्यस्य प्रभक्षिणौ / भक्ष्यित्वा तावन्योन्यं विनाशं समवाप्नुतः

prattānāmanu kāmānāmanyonyasya prabhakṣiṇau / bhakṣyitvā tāvanyonyaṃ vināśaṃ samavāpnutaḥ

دی گئی خواہشات کے پیچھے چلتے ہوئے وہ ایک دوسرے کو ہی نگلنے لگے؛ اور باہم کھا کر آخرکار ہلاکت کو پہنچے۔

प्रत्तानाम्of the given (things)
प्रत्तानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeAdjective
Rootप्रदत्त (कृदन्त/प्रातिपदिक; √दा दाने)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle)
अनुaccording to/after
अनु:
Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootअनु (अव्यय)
Formउपसर्ग/अव्यय (preverb/adverb: 'according to/after')
कामानाम्of desires
कामानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
अन्योन्यस्यof each other
अन्योन्यस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypePronoun
Rootअन्योन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; परस्परवाचक (reciprocal)
प्र-भक्षिणौ(the two) devourers
प्र-भक्षिणौ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootप्र+√भक्ष् (धातु) → भक्षिन् (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), द्विवचन; वर्तमानकृदन्त (agent noun/participle: 'eater/devourer') with उपसर्ग प्र
भक्ष्यित्वाhaving devoured
भक्ष्यित्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया/Anterior action)
TypeVerb
Root√भक्ष् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; 'having eaten/devoured'
तौthose two
तौ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), द्विवचन
अन्योन्यम्each other
अन्योन्यम्:
Karma (कर्म/Object)
TypePronoun
Rootअन्योन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; परस्परवाचक (reciprocal)
विनाशम्destruction
विनाशम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootविनाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
समवाप्नुतःthey attain
समवाप्नुतः:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootसम्+अव+√आप् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), द्विवचन; परस्मैपद