Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 11
गङ्गानयनम् (Gaṅgānayana) — “The Bringing/Leading of the Gaṅgā”
Devanagari script
स्वागतं वो महाभागा यूयं सर्वे समागताः / करणीयं किमस्माभिर्वदध्वमविचारितम्
Transliteration
svāgataṃ vo mahābhāgā yūyaṃ sarve samāgatāḥ / karaṇīyaṃ kimasmābhirvadadhvamavicāritam
Translation
اے نیک بختو! تم سب کا خیرمقدم ہے؛ تم سب یہاں جمع ہوئے ہو۔ ہم سے جو کچھ کرنا چاہیے، بے تکلف بتاؤ۔
Word by Word
स्वागतम्welcome
स्वागतम्:
सम्बोधनार्थक (greeting)
TypeNoun
Rootसु (उपसर्ग) + आगत (आ-गम् धातु + क्त)
Formतत्पुरुष/कर्मधारय-भाव: सु + आगतम्; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; here as interjectional nominal ‘welcome’
वःto you (all)
वः:
सम्प्रदान (Sampradāna/Recipient)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी, बहुवचन (enclitic); here dative sense ‘to you’
महाभागाःO fortunate ones
महाभागाः:
सम्बोधन (Address)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + भाग (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय: महान्तः भागाः येषाम्; पुंलिङ्ग, सम्बोधन (vocative), बहुवचन
यूयम्you
यूयम्:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, बहुवचन; 2nd person pronoun
सर्वेall
सर्वे:
कर्तृविशेषण
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; adjective qualifying यूयम्
समागताःhave assembled/arrived
समागताः:
कर्तृविशेषण/विधेय
TypeAdjective
Rootसम्-आ-गम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकालिक विशेषण; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; predicate with यूयम्
करणीयम्what should be done
करणीयम्:
कर्म (what is to be done)
TypeNoun
Rootकृ (धातु) + अनीयर् (कृदन्त)
Formअनीयर्-प्रत्ययान्त भाव/कर्तव्यता (gerundive; ‘to be done’); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
किम्what?
किम्:
कर्म (interrogative object)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; interrogative
अस्माभिःby us
अस्माभिः:
कर्ता/करण (agent/instrument in passive sense)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd/करण), बहुवचन; ‘by us/with us’
वदध्वम्tell/speak
वदध्वम्:
क्रिया (आज्ञा)
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थक/imperative), मध्यमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद रूप ‘speak (to us)’
अविचारितम्without hesitation/without deliberation
अविचारितम्:
कर्मविशेषण
TypeAdjective
Rootवि-चर् (धातु) + क्त (कृदन्त) + अ- (निषेध)
Formनञ्-पूर्वक क्त-प्रत्ययान्त; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; qualifies (किम्/करणीयम्) = ‘without deliberation’