Previous Verse
Next Verse

Shloka 33

सगरचरिते सागराविनाशः

The Quelling of the Ocean-Destruction Episode in the Sagara Narrative

प्रसन्नो ऽस्मान्महाभाग पश्य सौम्येन चक्षुषा / ये त्वत्क्रोधाग्निनिर्दग्धास्तत्संततिमवेहि माम्

prasanno 'smānmahābhāga paśya saumyena cakṣuṣā / ye tvatkrodhāgninirdagdhāstatsaṃtatimavehi mām

اے صاحبِ سعادت! ہم پر راضی ہو کر شفقت بھری نگاہ سے دیکھ۔ جو تیرے غضب کی آگ میں جل گئے، مجھے اُن کی نسل کے طور پر پہچان۔

प्रसन्नःpleased / serene
प्रसन्नः:
Kriya-samartha (क्रियासमर्थ/Predicative)
TypeAdjective
Rootप्र-√सद् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अस्मान्us
अस्मान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम प्रातिपदिक)
Formद्वितीया, बहुवचन
महाभागO greatly fortunate one
महाभाग:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + भाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; कर्मधारय (महान् भागः यस्य)
पश्यsee
पश्य:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
सौम्येनgentle
सौम्येन:
Karana (करण/Instrument)
TypeAdjective
Rootसौम्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; चक्षुषा-विशेषण
चक्षुषाwith (your) eye
चक्षुषा:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootचक्षुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
येthose who
ये:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (relative pronoun)
त्वत्-क्रोध-अग्नि-निर्दग्धाःburnt by the fire of your anger
त्वत्-क्रोध-अग्नि-निर्दग्धाः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्वत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + क्रोध (प्रातिपदिक) + अग्नि (प्रातिपदिक) + निर्दग्ध (दह्+निर्+क्त; कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (त्वत्क्रोधः अग्निः; तेन निर्दग्धाः)
तत्that
तत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; संतातिम्-विशेषण
संततिम्progeny / lineage
संततिम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootसंतति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
अवेहिknow / recognize
अवेहि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअव-√इ (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
माम्me
माम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम प्रातिपदिक)
Formद्वितीया, एकवचन