Shloka 31
सगरस्यौर्वाश्रमगमनम्
Sagara’s Journey to Aurva’s Hermitage
Devanagari script
एवमुक्ते तु मुनिना वैदर्भ्यान्वयवर्द्धनम् / वरयामास तनयं पुत्रानन्यास्तथा परा
Transliteration
evamukte tu muninā vaidarbhyānvayavarddhanam / varayāmāsa tanayaṃ putrānanyāstathā parā
Translation
جب مُنی نے یوں کہا تو ویدربھی نے نسل بڑھانے والے بیٹے کو ور لیا؛ اور دوسری نے اسی طرح دوسرے بیٹوں کو چن لیا۔
Word by Word
एवम्thus
एवम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)
उक्तेwhen (this was) said
उक्ते:
Adhikarana (अधिकरण/Locative absolute)
TypeVerb
Rootवच् (धातु) → उक्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्यय (PPP), सप्तमी-विभक्ति (Locative, 7th), एकवचन; सति-सप्तमी (locative absolute): 'when (it was) said'
तुthen/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय, निपात
मुनिनाby the sage
मुनिना:
Karana (करण/Agent in locative absolute context)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental, 3rd), एकवचन
वैदर्भ्याःof the princess of Vidarbha
वैदर्भ्याः:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवैदर्भी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive, 6th), एकवचन
अन्वयवर्द्धनम्the increaser of (her) lineage
अन्वयवर्द्धनम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootअन्वय-वर्द्धन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative, 2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: अन्वयस्य वर्द्धनम् (increaser of lineage)
वरयामासchose
वरयामास:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootवृ (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद; अर्थ: 'chose/selected'
तनयम्a son
तनयम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतनय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative, 2nd), एकवचन
पुत्रान्sons
पुत्रान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative, 2nd), बहुवचन (Plural)
अन्याःthe others (wives)
अन्याः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), बहुवचन (Plural)
तथाlikewise
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण
पराthe other one (wife)
परा:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), एकवचन