Shloka 60
हिरण्यकशिपुजन्म-तपः-वरप्रभावः
Birth, Austerity, and Boon-Power of Hiraṇyakaśipu
Devanagari script
फलपुष्पाण्युपादाय समिधश्च दृढव्रतः / गात्रसंवाहनं काले श्रमापनयने तथा
Transliteration
phalapuṣpāṇyupādāya samidhaśca dṛḍhavrataḥ / gātrasaṃvāhanaṃ kāle śramāpanayane tathā
Translation
وہ پختہ عہد کے ساتھ پھل، پھول اور سمِدھا لاتا، وقت پر بدن دبانا کرتا اور تھکن دور کرتا تھا۔
Word by Word
फलपुष्पाणिfruits and flowers
फलपुष्पाणि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक) + पुष्प (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; समासः—द्वन्द्व (फलानि च पुष्पाणि च)
उपादायhaving taken
उपादाय:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootउप-आ-√दा (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/ल्यबन्त), अव्ययभाव; ‘having taken’
समिधःfirewood; kindling sticks
समिधः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसमिध् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
दृढव्रतःfirm in vow
दृढव्रतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootदृढ (प्रातिपदिक) + व्रत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः—बहुव्रीहि (दृढं व्रतं यस्य)
गात्रसंवाहनम्massaging the limbs
गात्रसंवाहनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootगात्र (प्रातिपदिक) + संवाहन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (गात्राणां संवाहनम्)
कालेat the proper time
काले:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
श्रम-अपनयनेin removing fatigue
श्रम-अपनयने:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootश्रम (प्रातिपदिक) + अपनयन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (श्रमस्य अपनयनम्)
तथाlikewise; also
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)