Shloka 52
Samantapañcaka at Kurukṣetra: Paraśurāma’s Tīrtha-Creation and Pitṛ-Rites (समन्तपञ्चक-तीर्थप्रशंसा)
Devanagari script
ब्रह्माणं पूजयामास यथावद्गुरुणा सह / अलङ्कृत्य यथान्याय कन्यां रूपवतीं महीम्
Transliteration
brahmāṇaṃ pūjayāmāsa yathāvadguruṇā saha / alaṅkṛtya yathānyāya kanyāṃ rūpavatīṃ mahīm
Translation
اس نے اپنے گرو کے ساتھ شاستری طریقے سے برہما کی پوجا کی؛ اور دستور کے مطابق خوبصورت کنیا ‘مہی’ کو آراستہ کیا۔
Word by Word
ब्रह्माणम्Brahmā
ब्रह्माणम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular masculine
पूजयामासworshipped/honoured
पूजयामास:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootपूज् (धातु)
Formलिट्-लकार (परिप्रास/Periphrastic perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; 3rd sg perfect/periphrastic
यथावत्duly
यथावत्:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयथावत् (अव्यय)
Formरीति-अव्यय (adverb: 'properly, duly')
गुरुणाwith the teacher
गुरुणा:
Sahakāraka (सह/साकं)
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; instrumental singular masculine
सहtogether with
सह:
Sahārtha (सहार्थ)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formसह-अव्यय (together with)
अलङ्कृत्यhaving adorned
अलङ्कृत्य:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootअलङ्-कृ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund), 'having adorned/decorated'
यथाaccording to
यथा:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formरीति/उपमान-अव्यय (adverb: 'as, according to')
न्यायम्rule/propriety
न्यायम्:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeNoun
Rootन्याय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular masculine; used adverbially with यथा
कन्याम्the maiden
कन्याम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular feminine
रूपवतीम्beautiful
रूपवतीम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootरूपवत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular feminine (qualifying कन्याम्)
महीम्the Earth (as a personified maiden)
महीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमही (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; accusative singular feminine