Shloka 37
Samantapañcaka at Kurukṣetra: Paraśurāma’s Tīrtha-Creation and Pitṛ-Rites (समन्तपञ्चक-तीर्थप्रशंसा)
Devanagari script
ततः स सर्वतीर्थेषु चक्रे स्नानमतन्द्रितः / परीत्यपृथिवीं सर्वां पितृदेवादिबूजकः
Transliteration
tataḥ sa sarvatīrtheṣu cakre snānamatandritaḥ / parītyapṛthivīṃ sarvāṃ pitṛdevādibūjakaḥ
Translation
پھر اس نے بے سستی کے ساتھ سبھی تیرتھوں میں اشنان کیا؛ اور پوری زمین کا طواف کرتے ہوئے پِتروں، دیوتاؤں وغیرہ کی پوجا کرتا رہا۔
Word by Word
tataḥthereafter
tataḥ:
Adhikarana (अधिकरण; क्रम/काल)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय; अपादान/क्रमवाचक (thereafter/from that)
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
sarva-tīrtheṣuat all sacred fords/places of pilgrimage
sarva-tīrtheṣu:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक) + tīrtha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), बहुवचन; कर्मधारय-समासः (सर्वाणि तीर्थानि)
cakrehe performed/did
cakre:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootkṛ (कृ धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
snānambathing
snānam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsnāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
atandritaḥuntiring
atandritaḥ:
Karta (कर्ता; विशेषण)
TypeAdjective
Roota-tandrita (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नञ्-तत्पुरुष (अतन्द्रित = ‘not lazy/untiring’)
parītyahaving traversed
parītya:
Kriya (क्रिया; पूर्वकर्म)
TypeVerb
Rootpari-√i (इ धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund): ‘having gone around’
pṛthivīmthe earth
pṛthivīm:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootpṛthivī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
sarvāmentire
sarvām:
Karma (कर्म; विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (pṛthivīm)
pitṛ-deva-ādi-pūjakaḥa worshipper of ancestors, gods, and others
pitṛ-deva-ādi-pūjakaḥ:
Karta (कर्ता; उपपद-विशेषण)
TypeNoun
Rootpitṛ (प्रातिपदिक) + deva (प्रातिपदिक) + ādi (अव्यय/प्रातिपदिक) + pūjaka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष-समासः (पितॄन् देवान् आदीन् पूजयति इति)