Shloka 35
Bhārgava’s Resolve after His Father’s Slaying
Parashurama’s Vow against the Kshatriyas
Devanagari script
अलं रामेण राजेन्द्र स्मरता निधनं पितुः / त्रिः सप्तकृत्वः पृथिवी तेन निःक्षत्रिया कृता
Transliteration
alaṃ rāmeṇa rājendra smaratā nidhanaṃ pituḥ / triḥ saptakṛtvaḥ pṛthivī tena niḥkṣatriyā kṛtā
Translation
اے راجندر، باپ کی موت کو یاد کرنے والے رام نے بس کر دیا؛ اُس نے اکیس بار زمین کو کشتریوں سے خالی کر دیا۔
Word by Word
अलम्enough!
अलम्:
Prayojana/Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootअलम् (अव्यय)
Formअव्यय (पर्याप्ति/निषेधार्थ-निपातः: ‘enough/stop’)
रामेणby Rama
रामेण:
Kartr-karana (कर्ता-करण/agent in instr.)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन
राजेन्द्रO king of kings
राजेन्द्र:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजेन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (राज्ञाम् इन्द्रः)
स्मरताwhile remembering
स्मरता:
Hetu/Instrumental attendant (सहकारि-करण)
TypeAdjective
Rootस्मृ (धातु)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन; ‘remembering’ (रामेण सह)
निधनम्death
निधनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनिधन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन
पितुःof (his) father
पितुः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive), एकवचन
त्रिःthree times
त्रिः:
Kriya-visheshaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootत्रिः (अव्यय)
Formअव्यय (संख्यावाचक-क्रियाविशेषण/‘thrice’)
सप्त-कृत्वःseven times
सप्त-कृत्वः:
Kriya-visheshaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसप्तन् + कृत्वस् (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (संख्यापूर्वक ‘कृत्वस्’), द्विगुसमासः; ‘seven times’
पृथिवीthe earth
पृथिवी:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन
तेनby him/thereby
तेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन; सर्वनाम
निः-क्षत्रियाwithout kshatriyas
निः-क्षत्रिया:
Karma-predicative (कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिः + क्षत्रिय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन; निः-पूर्वक तत्पुरुषः (क्षत्रिय-रहिता)
कृताwas made
कृता:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘was made’