Shloka 44
गणेश-एकदन्त-उत्पत्तिः (Origin of Gaṇeśa’s Single Tusk) / Bhārgava–Gaṇeśa Encounter
Devanagari script
संकष्टे काम्यसिद्ध्यर्थं पूजयेद्यो गजाननम् / तस्य सर्वाणि कार्याणि सिद्ध्यन्त्येव न संशयः
Transliteration
saṃkaṣṭe kāmyasiddhyarthaṃ pūjayedyo gajānanam / tasya sarvāṇi kāryāṇi siddhyantyeva na saṃśayaḥ
Translation
مصیبت میں مطلوبہ کامیابی کے لیے جو گجانن (گنیش) کی پوجا کرتا ہے، اس کے سب کام یقیناً پورے ہوتے ہیں—اس میں کوئی شک نہیں۔
Word by Word
संकष्टेin distress/difficulty
संकष्टे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसंकष्ट (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; अधिकरण (locative)
काम्य-सिद्धि-अर्थम्for attaining desired success
काम्य-सिद्धि-अर्थम्:
Hetu/Prayojana (हेतु/प्रयोजन)
TypeIndeclinable
Rootकाम्य (प्रातिपदिक) + सिद्धि (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् प्रयोजनार्थकं (for the purpose of); द्वितीया-एकवचनरूपेण अव्ययप्रयोगः
पूजयेत्should worship
पूजयेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootपूज् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
यःwho
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सम्बन्धबोधक (relative pronoun)
गज-आननम्Gajānana (elephant-faced one, Gaṇeśa)
गज-आननम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootगज (प्रातिपदिक) + आनन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्म (object)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सम्बन्ध (genitive)
सर्वाणिall
सर्वाणि:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण (qualifier)
कार्याणिtasks/undertakings
कार्याणि:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकार्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; कर्तृपद (subject of intransitive)
सिद्ध्यन्तिare accomplished
सिद्ध्यन्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसिध् (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
एवindeed
एव:
Sambandha/Avyaya (अव्यय-प्रयोग)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय (particle of emphasis/indeed)
नno/not
न:
Sambandha/Avyaya (अव्यय-प्रयोग)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation particle)
संशयःdoubt
संशयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; वाक्यविषय (predicate noun)