Shloka 21
Jayā-devāḥ Mantraśarīratvaṃ, Vairāgya, and Brahmā’s Śāpa
The Jayas’ Refusal of Progeny
Devanagari script
तस्मात्स विपुलायत्तो व्यापारस्त्वथ मत्कृतः / भविता च सुखोदर्के दिव्यभावेन जायताम्
Transliteration
tasmātsa vipulāyatto vyāpārastvatha matkṛtaḥ / bhavitā ca sukhodarke divyabhāvena jāyatām
Translation
پس وہ وسیع کارگزاری میرے ہی ہاتھ سے مقرر ہوئی ہے؛ اور اس کا انجام خوشی بخش ہوگا—تم الٰہی کیفیت کے ساتھ جنم لو۔
Word by Word
तस्मात्therefore/from that
तस्मात्:
Apadana (अपादान; cause/source)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पञ्चमी (5th/अपादान); एकवचन (sg)
सःhe/that (one)
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग; प्रथमा (1st); एकवचन (sg)
विपुलायत्तःdependent on the vast (resources)
विपुलायत्तः:
Visheshana (विशेषण; of ‘vyāpāraḥ’)
TypeAdjective
Rootविपुल + आयत्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; समासः—तत्पुरुष (विपुले आयत्तः = dependent on the vast)
व्यापारःactivity/undertaking
व्यापारः:
Karta (कर्ता; subject)
TypeNoun
Rootव्यापार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/विशेषार्थक (particle: but/indeed)
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रमसूचक (then)
मत्कृतःmade by me
मत्कृतः:
Visheshana (विशेषण; of ‘vyāpāraḥ’)
TypeAdjective
Rootमत् + कृत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; समासः—तत्पुरुष (मया कृतः = made by me)
भविताwill be
भविता:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट् (Simple Future/भविष्यत्); प्रथमपुरुष; एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (and)
सुखोदर्केin a happy outcome
सुखोदर्के:
Adhikarana (अधिकरण; locus/condition)
TypeNoun
Rootसुख + उदर्क (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी (7th/अधिकरण); एकवचन; समासः—तत्पुरुष (सुखस्य उदर्कः = happy outcome)
दिव्यभावेनby/with a divine nature
दिव्यभावेन:
Karana (करण; means/manner)
TypeNoun
Rootदिव्य + भाव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया (3rd/करण); एकवचन; समासः—तत्पुरुष (दिव्यः भावः = divine state)
जायताम्be born / come into being
जायताम्:
Kriya (क्रिया; injunction)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formलोट् (Imperative/आज्ञार्थ); मध्यमपुरुष (2nd); बहुवचन (pl); आत्मनेपद