Shloka 97
Prajāpati-vaṃśānukīrtana — Genealogical Enumeration of Progenitors
Dharma’s Line and the Sādhyas
Devanagari script
इदं परमिदं नेति संरंभाद्भिन्नदर्शिनः / यातुधाना विशेषा ये पिशाचाश्चैव नान्तरम्
Transliteration
idaṃ paramidaṃ neti saṃraṃbhādbhinnadarśinaḥ / yātudhānā viśeṣā ye piśācāścaiva nāntaram
Translation
‘یہ اعلیٰ ہے، یہ نہیں’—اسی ضد سے وہ جداگانہ نظر والے بن جاتے ہیں۔ یاتودھان اور پِشَچ وغیرہ کی خاص صورتوں میں بھی حقیقتاً کوئی فرق نہیں۔
Word by Word
इदम्this
इदम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootइदम् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन (Singular); सर्वनाम
परम्higher/supreme
परम्:
विशेषण (Adjectival qualifier)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन (Singular); विशेषण
इदम्this
इदम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootइदम् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन (Singular); सर्वनाम
नnot
न:
सम्बन्ध (निषेध/negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध (negation particle)
इतिthus
इति:
सम्बन्ध (उद्धरण/quotative)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/इत्यादि-निपात (quotative particle)
संरम्भात्from agitation/impetuosity
संरम्भात्:
अपादान (Apadana/Ablative-cause)
TypeNoun
Rootसंरम्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन (Singular); हेत्वर्थे अपादान (ablative of cause)
भिन्नदर्शिनःof divided views
भिन्नदर्शिनः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeAdjective
Rootभिन्न + दर्शिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन (Plural); कर्मधारय-समास (one whose seeing is divided)
यातुधानाःyātudhānas (demons)
यातुधानाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootयातुधान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन (Plural)
विशेषाःdistinct kinds
विशेषाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootविशेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन (Plural)
येwho/which
ये:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootयद् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन (Plural); सम्बन्धक (relative pronoun)
पिशाचाःpiśācas (goblins)
पिशाचाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootपिशाच (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन (Plural)
चand
च:
सम्बन्ध (समुच्चय/conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
एवindeed/just
एव:
सम्बन्ध (अवधारण/emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण (emphatic particle)
नnot
न:
सम्बन्ध (निषेध/negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध (negation particle)
अन्तरम्difference
अन्तरम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootअन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन (Singular)