Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 28
Rāja-prabodhana and Prātaḥ-kṛtya
Awakening of the King and Morning Observances
Devanagari script
यया लब्धेदृशी धेनुः सर्वकामदुहां वरा / किं मे सकलराज्येन योगर्द्ध्या वाप्यनल्पया
Transliteration
yayā labdhedṛśī dhenuḥ sarvakāmaduhāṃ varā / kiṃ me sakalarājyena yogarddhyā vāpyanalpayā
Translation
جس کے سبب ایسی برتر دھینو ملی ہے جو ہر آرزو پوری کرتی ہے—پھر مجھے سارے راج سے کیا کام؟ یا بے حد یوگ-سمردھی سے بھی کیا؟
Word by Word
ययाby which
यया:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; सम्बन्धे/करणे
लब्धाobtained
लब्धा:
विशेषण (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootलब्ध (कृदन्त; √लभ् धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; भूतकर्मणि कृदन्त (PPP)
ईदृशीsuch
ईदृशी:
विशेषण (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootईदृश (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
धेनुःcow
धेनुः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootधेनु (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
सर्वकामदुहाम्milking all desires (wish-fulfilling)
सर्वकामदुहाम्:
विशेषण (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व + काम + दुह् (कृदन्त; √दुह् धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष (सर्वान् कामान् दुहति इति)
वराःexcellent
वराः:
विशेषण (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन (पाठानुसार: वरा)
किम्what (use)?
किम्:
प्रश्न (Interrogative)
TypeIndeclinable
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रश्नवाचक अव्यय-प्रयोग (interrogative particle)
मेfor me; my
मे:
सम्बन्ध (Genitive/षष्ठी)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th) एकवचन (enclitic)
सकलराज्येनwith the entire kingdom
सकलराज्येन:
करण (Instrument/means; in rhetorical question)
TypeNoun
Rootसकल + राज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; कर्मधारय (सकलं राज्यं)
योगर्द्ध्याwith yogic power/prosperity
योगर्द्ध्या:
करण (Instrument/means)
TypeNoun
Rootयोग + ऋद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (योगस्य ऋद्धिः)
वाor
वा:
समुच्चय/विकल्प (Disjunction)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक अव्यय (disjunctive particle)
अपिeven; also
अपि:
निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अप्यर्थक अव्यय (particle: also/even)
अनल्पयाnot small; great
अनल्पया:
विशेषण (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअनल्प (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; नञ्-समास (अ-नल्प)