Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 13
Rāja-prabodhana and Prātaḥ-kṛtya
Awakening of the King and Morning Observances
Devanagari script
ततः स तैः परिवृतः समुपेत्य तपोनिधिम् / ननाम पादयोस्तस्य किरीटेनार्कवर्चसा
Transliteration
tataḥ sa taiḥ parivṛtaḥ samupetya taponidhim / nanāma pādayostasya kirīṭenārkavarcasā
Translation
پھر وہ اُن کے گھیرے میں تپونِدھی کے پاس گیا اور سورج کی سی چمک والے تاج سمیت اُس کے قدموں میں جھک کر سجدۂ تعظیم کیا۔
Word by Word
tataḥthen
tataḥ:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय; क्रम/अनन्तर (consecutive adverb: "then")
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम
taiḥby them/with them
taiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; सर्वनाम
parivṛtaḥsurrounded
parivṛtaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootpari-√vṛ (धातु) / parivṛta (प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (past passive participle, क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; "surrounded"
samupetyahaving approached
samupetya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootsam-upa-√i (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund): "having approached"
tapo-nidhimthe storehouse of austerity (ascetic)
tapo-nidhim:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottapas + nidhi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुषः—"तपसः निधिः" (treasure/store of austerity)
nanāmabowed
nanāma:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√nam (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
pādayoḥat (his) two feet
pādayoḥ:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootpāda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), द्विवचन; अधिकरण (location: "at the feet")
tasyaof him
tasya:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; सर्वनाम
kirīṭenawith (his) crown
kirīṭena:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootkirīṭa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (also used as पुं), तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; करण (instrument)
arka-varcasāwith sun-like splendor
arka-varcasā:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootarka + varcas (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; तत्पुरुषः—"अर्कस्य वर्चस्" (sun-like radiance); करण/विशेषणभाव (instrumental of manner)