Shloka 35
Rāma’s Stuti of Śiva (Śarva) and the Theophany of the Three‑Eyed Lord
Devanagari script
वसिष्ठ उवाच इत्युक्तो देवदेवेन तं प्रणम्य भृगूद्वहः / कृताञ्जलिपुटो भूत्वा राजन्निदमुवाच ह
Transliteration
vasiṣṭha uvāca ityukto devadevena taṃ praṇamya bhṛgūdvahaḥ / kṛtāñjalipuṭo bhūtvā rājannidamuvāca ha
Translation
وسِشٹھ نے کہا—جب دیودیو نے یوں فرمایا تو بھِرگوکُل کے برگزیدہ نے انہیں سجدۂ تعظیم کیا اور ہاتھ باندھ کر، اے راجن، یہ عرض کیا۔
Word by Word
वसिष्ठःVasiṣṭha
वसिष्ठः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवसिष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-सूचक-अव्यय (quotative)
उक्तःhaving been addressed
उक्तः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootवच् (धातु) + त (कृत्)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
देव-देवेनby the god of gods
देव-देवेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (देवानां देवः); पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
प्रणम्यhaving bowed to
प्रणम्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + नम् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund): 'having bowed'
भृगु-उद्वहःthe best of the Bhṛgus
भृगु-उद्वहः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभृगु (प्रातिपदिक) + उद्वह (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (भृगूणाम् उद्वहः = श्रेष्ठः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कृत-अञ्जलि-पुटःwith hands joined (in reverence)
कृत-अञ्जलि-पुटः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootकृत (कृ धातु + त) + अञ्जलि (प्रातिपदिक) + पुट (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (कृतः अञ्जलिपुटः यस्य); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (भृगूद्वहः)
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive): 'having become'
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
इदम्this
इदम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन
हindeed
ह:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)