Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 14
Rāma’s Inquiry into the Hidden Identity of the Radiant Stranger
Dialogue Frame
Devanagari script
प्रार्थयेत्वां महाभाग प्रणम्य शिरसासकृत् / कस्त्वं मे दर्शयात्मानं बद्धो ऽयं ते मयाञ्जलिः
Transliteration
prārthayetvāṃ mahābhāga praṇamya śirasāsakṛt / kastvaṃ me darśayātmānaṃ baddho 'yaṃ te mayāñjaliḥ
Translation
اے صاحبِ نصیب! میں ایک بار سر جھکا کر نمسکار کرتا ہوں اور عرض کرتا ہوں—آپ کون ہیں؟ مجھے اپنا آپ دکھائیے؛ یہ میری بندھی ہوئی انجلि آپ کے لیے ہے۔
Word by Word
prārthayeI request / I beseech
prārthaye:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootpra + arth (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
tvāmyou
tvām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootyusmad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया (Accusative), एकवचन
mahā-bhāgaO greatly fortunate one
mahā-bhāga:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + bhāga (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन; कर्मधारय (महान् भागः यस्य)
praṇamyahaving bowed
praṇamya:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootpra + nam (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्यय (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘having bowed’
śirasāwith (my) head
śirasā:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootśiras (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन
sakṛtonce
sakṛt:
Kāla (काल/occurrence)
TypeIndeclinable
Rootsakṛt (अव्यय)
Formपरिमाण/आवृत्तिवाचक-अव्यय (adverb of frequency)
kaḥwho?
kaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkim (प्रातिपदिक)
Formप्रश्नवाचक-सर्वनाम, पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
tvamyou
tvam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyusmad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
memy / to me
me:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootasmad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी (Genitive) एकवचन (enclitic)
darśayashow
darśaya:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootdṛś (धातु)
Formणिच्-प्रयोग (causative) ‘दर्शय’; लोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
ātmānamyourself
ātmānam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootātman (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन; आत्मशब्दः
baddhaḥbound
baddhaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootbandh (धातु)
Formकृत्-प्रत्यय: क्त (past participle), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘bound’
ayamthis
ayam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootidam (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
teyour
te:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootyusmad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी (Genitive) एकवचन (enclitic)
mayāby me
mayā:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootasmad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, तृतीया (Instrumental), एकवचन
añjaliḥfolded hands / reverential gesture
añjaliḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootañjali (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन