Shloka 8
Jāmadagnya-Rāmasya Tapaścaraṇam
The Austerities of Rama Jamadagnya
Devanagari script
जिज्ञासुस्तस्य भगवान् भक्तिमात्मनि शङ्करः / मृगव्याधवपुर्भूत्वा ययौ राजंस्तदन्तिकम्
Transliteration
jijñāsustasya bhagavān bhaktimātmani śaṅkaraḥ / mṛgavyādhavapurbhūtvā yayau rājaṃstadantikam
Translation
اے بادشاہ! اس کی بھکتی کو جانچنے کی خواہش سے بھگوان شنکر ہرن کے شکاری کا روپ دھار کر اس کے قریب گئے۔
Word by Word
जिज्ञासुःdesirous to know
जिज्ञासुः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootजिज्ञासु (प्रातिपदिक; √ज्ञा-इच्छार्थक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; इच्छार्थक-विशेषण (desiderative sense: eager to know)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
भगवान्the Blessed Lord
भगवान्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
भक्तिम्devotion
भक्तिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
आत्मनिin himself/for himself
आत्मनि:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
शङ्करःShankara (Shiva)
शङ्करः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशङ्कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
मृगव्याधवपुःthe form of a deer-hunter
मृगव्याधवपुः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण; रूप-निर्देश)
TypeNoun
Rootमृग-व्याध-वपुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः ‘मृगव्याधस्य वपुः’
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण; पूर्वकालिक)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (absolutive/gerund); ‘having become’
ययौwent
ययौ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन; रूपम्: राजन्
तत्of that (his)
तत्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (समासपूर्वपद-रूप)
अन्तिकम्nearby/into the presence
अन्तिकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअन्तिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; ‘near vicinity’