Shloka 5
Nakṣatra-Śrāddha (Ancestral Rites Connected with Asterisms) — नक्षत्रश्राद्धम्
Devanagari script
वाराहेण तु षण्मासाञ्छागलं सप्तमासिकम् / अष्टमासिकमित्युक्तं यच्च पार्वतकं भवेत्
Transliteration
vārāheṇa tu ṣaṇmāsāñchāgalaṃ saptamāsikam / aṣṭamāsikamityuktaṃ yacca pārvatakaṃ bhavet
Translation
واراہ کے گوشت سے پِتر چھ ماہ تک راضی ہوتے ہیں؛ بکرے کے گوشت سے سات ماہ۔ اور جو پاروتک (پہاڑی) گوشت ہو، اسے آٹھ ماہ کی تسکین دینے والا کہا گیا ہے۔
Word by Word
वाराहेणwith boar (meat)
वाराहेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootवाराह (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः (करण/Instrumental), एकवचनम्; ‘वाराह-मांस’ इत्यर्थे करणत्वेन
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपातः (particle), विरोध/विशेषार्थकः
षण्मासान्six months
षण्मासान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootषण्मास (प्रातिपदिक; षट्+मास)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः (कर्म/Accusative), बहुवचनम्; कालपरिमाणम्
छागलम्goat (meat)
छागलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootछागल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; अत्र विधेय/नामरूपेण (goat-meat offering)
सप्तमासिकम्lasting seven months
सप्तमासिकम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसप्तमासिक (प्रातिपदिक; सप्त+मासिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम्—‘सप्तमास-पर्यन्तम्’
अष्टमासिकम्lasting eight months
अष्टमासिकम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअष्टमासिक (प्रातिपदिक; अष्ट+मासिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम्—‘अष्टमास-पर्यन्तम्’
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/quotative)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउक्त्यर्थक-अव्ययम् (quotative)
उक्तम्is said
उक्तम्:
Karma (कर्म/विधेय)
TypeVerb
Rootवच् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (past passive participle), नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘कथितम्’
यत्which
यत्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सम्बन्धसूचकं यत्
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)
पार्वतकम्the mountain(-animal/meat)
पार्वतकम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपार्वतक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘पर्वतसम्बन्धि (मृग/मांस)’
भवेत्would be/is to be
भवेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; ‘स्यात्’