Previous Verse
Next Verse

Shloka 48

Nakṣatra-Śrāddha (Ancestral Rites Connected with Asterisms) — नक्षत्रश्राद्धम्

पितॄणां निर्वपेद्भूमौ सूर्ये वा दर्भसंस्तरे / शुक्लपक्षे च पूर्वाङ्णे श्राद्धं कुर्याद्यथाविधि

pitṝṇāṃ nirvapedbhūmau sūrye vā darbhasaṃstare / śuklapakṣe ca pūrvāṅṇe śrāddhaṃ kuryādyathāvidhi

پِتروں کے لیے زمین پر یا سورج کے سامنے دربھ کے بچھونے پر پِنڈ نِروپن کرے؛ اور شُکل پکش کے پُورواہن میں شاستری طریقے سے شرادھ کرے۔

पितॄणाम्of the ancestors
पितॄणाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
निर्वपेत्should offer/scatter (oblations)
निर्वपेत्:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootनि√वप् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
भूमौon the ground
भूमौ:
अधिकरण (Adhikaraṇa)
TypeNoun
Rootभूमि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
सूर्येtowards/at the sun (in sunlight)
सूर्ये:
अधिकरण (Adhikaraṇa)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
वाor
वा:
विकल्प (Alternative)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्प-अव्यय (disjunctive particle)
दर्भ-संस्तरेon a darbha-grass spread/bed
दर्भ-संस्तरे:
अधिकरण (Adhikaraṇa)
TypeNoun
Rootदर्भ (प्रातिपदिक) + संस्तर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (दर्भस्य संस्तरः)
शुक्ल-पक्षेin the bright fortnight
शुक्ल-पक्षे:
अधिकरण (Time/Adhikaraṇa)
TypeNoun
Rootशुक्ल (प्रातिपदिक) + पक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (शुक्लः पक्षः)
and
:
समुच्चय (Conjunctive)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
पूर्व-अह्णेin the forenoon
पूर्व-अह्णे:
अधिकरण (Time/Adhikaraṇa)
TypeNoun
Rootपूर्व (प्रातिपदिक) + अह्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (पूर्वम् अह्नः/अह्नि)
श्राद्धम्śrāddha rite
श्राद्धम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
कुर्यात्should perform
कुर्यात्:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
यथा-विधिaccording to rule
यथा-विधि:
क्रियाविशेषण (Manner)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय) + विधि (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; रीतिवाचक-अव्यय