Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 38
Aśauca-vidhi (Rules of Impurity) within Śrāddha-kalpa — Chapter on Testing/Selecting Brahmanas and Honoring the Atithi
Devanagari script
चतुराश्रमबाह्येभ्य स्तेभ्यः श्राद्धे न दापयेत् / यस्तिष्ठेद्वायुभक्षश्च चातुराश्रमबाह्यतः
Transliteration
caturāśramabāhyebhya stebhyaḥ śrāddhe na dāpayet / yastiṣṭhedvāyubhakṣaśca cāturāśramabāhyataḥ
Translation
چہار آشرم سے باہر رہنے والوں کو شرادھ میں دان نہ دیا جائے؛ جو ہوا پر گزارا کرے مگر چاتور آشرم سے باہر ہو، اسے بھی نہ دیا جائے۔
Word by Word
चतुराश्रमबाह्येभ्यःfrom those outside the four āśramas
चतुराश्रमबाह्येभ्यः:
Apadana (अपादान)
TypeAdjective
Rootचतुर्-आश्रम-बाह्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), बहुवचन; ‘चतुराश्रम’ (four āśramas) + ‘बाह्य’ (outside) = outside the four āśramas
तेभ्यःfrom them
तेभ्यः:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th) / चतुर्थी (4th), बहुवचन; अत्र पञ्चमी (from them)
श्राद्धेin śrāddha
श्राद्धे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
नnot
न:
Sambandha (सम्बन्ध/negator)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation)
दापयेत्should not cause (offerings) to be given
दापयेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formविधिलिङ् (optative/विधि), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; णिच् (causative: ‘cause to give/offer’)
यःwho
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तिष्ठेत्should remain/exists
तिष्ठेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; √स्था (to stand/remain)
वायुभक्षःone who feeds on air
वायुभक्षः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवायु-भक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘वायु’ (air) + ‘भक्ष’ (eater) = one who lives on air
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (and)
चातुराश्रमबाह्यतःas being outside the four āśramas
चातुराश्रमबाह्यतः:
Adhikarana (अधिकरण/स्थिति-निर्देश)
TypeIndeclinable
Rootचातुराश्रम-बाह्य (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb: ‘from/outside’); ‘चातुराश्रम’ (pertaining to four āśramas) + ‘बाह्य’ (outside)