Previous Verse
Next Verse

Shloka 16

श्राद्धकल्पे पितृदेवपूजाक्रमः (Śrāddhakalpa: Order of Pitṛ and Deva Worship)

क्षमानुग्रहकृद्देवः संचकार यथोदितम् / वेदे पञ्च महायज्ञा नराणां समुदाहृताः

kṣamānugrahakṛddevaḥ saṃcakāra yathoditam / vede pañca mahāyajñā narāṇāṃ samudāhṛtāḥ

معافی اور عنایت کرنے والے دیو نے جیسا کہا گیا تھا ویسا ہی کیا؛ وید میں انسانوں کے لیے پانچ مہایَجْن بیان کیے گئے ہیں۔

क्षमा-अनुग्रह-कृत्-देवःthe god who bestows forgiveness and grace
क्षमा-अनुग्रह-कृत्-देवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkṣamā (प्रातिपदिक) + anugraha (प्रातिपदिक) + kṛt (कृदन्त/प्रातिपदिक; √kṛ) + deva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; बहुव्रीहि—‘क्षमानुग्रहं करोति’ इति (one who grants forgiveness and favor)
संचकारdid; performed
संचकार:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√kṛ (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद; उपसर्ग: सम्
यथा-उदितम्as stated; as prescribed
यथा-उदितम्:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootyathā (अव्यय) + udita (कृदन्त; √vad/√ud? here udita = ‘said/uttered’, √vad implied in usage)
Formअव्ययीभाव समास; अव्ययवत् प्रयोग; अर्थः—‘यथोक्तम्’
वेदेin the Veda
वेदे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootveda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
पञ्चfive
पञ्च:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpañca (अव्यय/संख्याशब्द)
Formसंख्यावाचक (numeral), अव्ययवत्; महायज्ञाः इति विशेष्येण सह
महायज्ञाःgreat sacrifices (mahāyajñas)
महायज्ञाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + yajña (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; कर्मधारय—‘महान्तः यज्ञाः’
नराणाम्of men
नराणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootnara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
समुदाहृताःare declared; are enumerated
समुदाहृताः:
Kriyā (क्रिया) / Predicative (विधेय)
TypeVerb
Rootsam-ud-ā-√hṛ (धातु)
Formकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; उपसर्गाः: सम्+उद्+आ; कर्मणि प्रयोगभाव (passive sense)