Shloka 78
Pitṛ-Śrāddha Vidhi: Rājata-dāna, Kṛṣṇājina, and Vedi/Garta Construction
Ancestral Rite Protocols
Devanagari script
पिण्डनिर्वपणं तेषु कर्त्तव्यं भूतिमिच्छता / प्रजाः पुष्टिद्युतिप्रज्ञाकीर्त्तिकान्तिसमन्विताः
Transliteration
piṇḍanirvapaṇaṃ teṣu karttavyaṃ bhūtimicchatā / prajāḥ puṣṭidyutiprajñākīrttikāntisamanvitāḥ
Translation
جو بھلائی (بھوتی) چاہے، اسے ان میں پِنڈ نِروپن ضرور کرنا چاہیے۔ تب رعایا فربہی، نور، دانائی، شہرت اور رونق سے آراستہ ہوتی ہے۔
Word by Word
पिण्ड-निर्वपणम्offering/placing of piṇḍas (funeral balls)
पिण्ड-निर्वपणम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपिण्ड (प्रातिपदिक) + निर्वपण (प्रातिपदिक; नि-√वप् + ल्युट्)
Formतत्पुरुष-समास (पिण्डस्य निर्वपणम्); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
तेषुamong/in those
तेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण) विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
कर्त्तव्यम्should be done
कर्त्तव्यम्:
Vidhi (विधि)
TypeAdjective
Rootकृ (धातु) + तव्यत् (कृदन्त)
Formकर्तव्यता-वाचक कृदन्त (gerundive, तव्यत्); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विधेय (to be done)
भूतिम्prosperity, welfare
भूतिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभूति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (कर्म) विभक्ति, एकवचन (Accusative singular)
इच्छताby one desiring
इच्छता:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootइष्/इच्छ् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकर्तरि कृदन्त (present active participle, शतृ); पुंलिङ्ग, तृतीया (करण) विभक्ति, एकवचन; कर्तृ-विशेषण (by one who desires)
प्रजाःcreatures/subjects/offspring
प्रजाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन
पुष्टि-द्युति-प्रज्ञा-कीर्त्ति-कान्ति-समन्विताःendowed with nourishment, brilliance, wisdom, fame, and beauty
पुष्टि-द्युति-प्रज्ञा-कीर्त्ति-कान्ति-समन्विताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपुष्टि (प्रातिपदिक) + द्युति (प्रातिपदिक) + प्रज्ञा (प्रातिपदिक) + कीर्त्ति (प्रातिपदिक) + कान्ति (प्रातिपदिक) + समन्वित (प्रातिपदिक/कृदन्त: सम्-अन्-√इ + क्त)
Formबहुव्रीहि-समास (येषां पुष्टिः द्युतिः प्रज्ञा कीर्त्तिः कान्तिः च सन्ति ते); पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (of प्रजाः)