Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 56
Pitṛ-Śrāddha Vidhi: Rājata-dāna, Kṛṣṇājina, and Vedi/Garta Construction
Ancestral Rite Protocols
Devanagari script
खण्डनं प्रोक्षणं चैव तथैवोल्लेखनं द्विजः / सकृद्देवपितॄणां स्यात्पितॄणां त्रिभिरुच्यते
Transliteration
khaṇḍanaṃ prokṣaṇaṃ caiva tathaivollekhanaṃ dvijaḥ / sakṛddevapitṝṇāṃ syātpitṝṇāṃ tribhirucyate
Translation
دویج کھنڈن، پروکشن اور اسی طرح اُلّیکھن کرے۔ دیو-پِتروں کے لیے یہ ایک بار ہے، اور پِتروں کے لیے تین بار کہا گیا ہے۔
Word by Word
खण्डनम्breaking/dividing
खण्डनम्:
Karma/विधेय (Item prescribed)
TypeNoun
Rootखण्डन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्रियानाम (act of breaking/dividing)
प्रोक्षणम्sprinkling
प्रोक्षणम्:
Karma/विधेय (Item prescribed)
TypeNoun
Rootप्रोक्षण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्रियानाम (sprinkling)
चand
च:
समुच्चय (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चय
एवindeed
एव:
अवधारण (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय, अवधारण
तथाlikewise
तथा:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (thus/likewise)
एवindeed
एव:
अवधारण (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय, अवधारण
उल्लेखनम्scraping/marking
उल्लेखनम्:
Karma/विधेय (Item prescribed)
TypeNoun
Rootउल्लेखन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्रियानाम (scraping/marking)
द्विजःthe twice-born (Brahmin)
द्विजः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (कर्ता), एकवचन
सकृत्once
सकृत्:
क्रियाविशेषण (Frequency)
TypeIndeclinable
Rootसकृत् (अव्यय)
Formअव्यय, परिमाण/आवृत्ति (once)
देव-पितॄणाम्of the divine ancestors (Fathers of the gods)
देव-पितॄणाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootदेव + पितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; तत्पुरुष: देवानां पितरः (the Fathers of the gods)
स्यात्should be
स्यात्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
पितॄणाम्of the ancestors
पितॄणाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
त्रिभिःby three (times)
त्रिभिः:
करण/परिमाण (Measure)
TypeAdjective
Rootत्रि (प्रातिपदिक)
Formत्रिलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; संख्याविशेषण
उच्यतेis said/prescribed
उच्यते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोग (Passive)