Shloka 43
Pitṛ-Śrāddha Vidhi: Rājata-dāna, Kṛṣṇājina, and Vedi/Garta Construction
Ancestral Rite Protocols
Devanagari script
संयुक्तान्मधुसर्पिर्भ्यं सो ऽग्निष्टोमफलं लभेत् / धूपं गन्धगुणोपेतं कृत्वा पितृपरायणः
Transliteration
saṃyuktānmadhusarpirbhyaṃ so 'gniṣṭomaphalaṃ labhet / dhūpaṃ gandhaguṇopetaṃ kṛtvā pitṛparāyaṇaḥ
Translation
جو شہد اور گھی ملا کر نذر کرتا ہے وہ اگنِشٹوم یَجْن کا پھل پاتا ہے؛ خوشبو کی صفت والا دھوپ تیار کر کے جو پِتروں کی عقیدت میں منہمک رہتا ہے۔
Word by Word
संयुक्तान्mixed/combined
संयुक्तान्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम् + युज् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle) ‘joined/mixed’; पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; Accusative plural (qualifying मधुसर्पिः)
मधु-सर्पिःwith honey and ghee
मधु-सर्पिः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक) + सर्पिस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), द्विवचन; Instrumental dual; इतरेतर-द्वन्द्व (with honey and ghee)
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा, एकवचन; Nominative singular
अग्निष्टोम-फलम्Agniṣṭoma’s fruit (merit)
अग्निष्टोम-फलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअग्निष्टोम (प्रातिपदिक) + फल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; Accusative singular; षष्ठी-तत्पुरुष (fruit of the Agniṣṭoma sacrifice)
लभेत्would obtain
लभेत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘would obtain/should obtain’
धूपम्incense
धूपम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootधूप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; Accusative singular
गन्ध-गुण-उपेतम्endowed with fragrant qualities
गन्ध-गुण-उपेतम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootगन्ध (प्रातिपदिक) + गुण (प्रातिपदिक) + उपेत (कृदन्त; इ/ए धातु with उप- prefix, क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; Accusative singular; तत्पुरुष ‘endowed with qualities of fragrance’; उपेत = क्त-प्रत्ययान्त
कृत्वाhaving prepared/made
कृत्वा:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (absolutive/gerund); ‘having made/done’
पितृ-परायणःdevoted to the ancestors
पितृ-परायणः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपितृ (प्रातिपदिक) + परायण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; Nominative singular; तत्पुरुष (one devoted to the ancestors)