Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 107
Pitṛ-Śrāddha Vidhi: Rājata-dāna, Kṛṣṇājina, and Vedi/Garta Construction
Ancestral Rite Protocols
Devanagari script
तदेव कृत्स्नं विज्ञेयं समित्सु च यथाक्रमम् / कृत्वा समाहितं चित्तमाग्नेयं वै करोम्यहम्
Transliteration
tadeva kṛtsnaṃ vijñeyaṃ samitsu ca yathākramam / kṛtvā samāhitaṃ cittamāgneyaṃ vai karomyaham
Translation
اسی بات کو سمِدھاؤں میں بھی ترتیب وار پورے طور پر جاننا چاہیے؛ دل کو یکسو کر کے میں آتشِ (اگنی) سے متعلقہ وِدھی ہی انجام دیتا ہوں۔
Word by Word
तत्that
तत्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन (Singular)
एवindeed, only
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चय/अवधारणार्थक-अव्यय (emphatic particle)
कृत्स्नम्entire, whole
कृत्स्नम्:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootकृत्स्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular); ‘तत्’ इत्यस्य विशेषणम्
विज्ञेयम्to be understood/known
विज्ञेयम्:
Vidhi (विधि/Obligation)
TypeAdjective
Rootवि-√ज्ञा (धातु)
Formतव्यत्-प्रत्ययान्त कृदन्त (gerundive/future passive participle), नपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय (to be known)
समित्सुin the kindling sticks
समित्सु:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootसमिध् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन (Plural)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
यथा-क्रमम्in due order
यथा-क्रमम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय) + क्रम (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास (adverbial compound), अव्ययवत् प्रयोगः (used adverbially)
कृत्वाhaving done
कृत्वा:
Purvakala (पूर्वकाल/Preceding action)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive), पूर्वकाल (prior action)
समाहितम्collected, composed
समाहितम्:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootसम्-आ-√धा (धातु)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular); ‘चित्तम्’ इत्यस्य विशेषणम्
चित्तम्mind
चित्तम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootचित्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular)
आग्नेयम्the Agni-related (rite/offering)
आग्नेयम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootआग्नेय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular); अग्निसम्बन्धि (pertaining to Agni)
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय (assertive particle)
करोमिI do/perform
करोमि:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
अहम्I
अहम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम (1st person pronoun), प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular)