Home›Srimad Bhagavatam›Tritiya Skandha›Adhyaya 24›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Srimad Bhagavatam — Tritiya Skandha, Shloka 1

Kapila’s Advent: Brahmā’s Confirmation, the Marriage of the Nine Daughters, and Kardama’s Renunciation

Devanagari script

मैत्रेय उवाच निर्वेदवादिनीमेवं मनोर्दुहितरं मुनि: । दयालु: शालिनीमाह शुक्लाभिव्याहृतं स्मरन् ॥ १ ॥

Transliteration

maitreya uvāca nirveda-vādinīm evaṁ manor duhitaraṁ muniḥ dayāluḥ śālinīm āha śuklābhivyāhṛtaṁ smaran

Translation

میتریہ نے کہا—یوں ترکِ دنیا کے کلمات کہنے والی، منو کی قابلِ ستائش بیٹی دیوہوتی سے، بھگوان وِشنو کے ارشادات یاد کرتے ہوئے، مہربان مُنی کردَم نے اس طرح جواب دیا۔

Synonyms
मैत्रेयःMaitreya
मैत्रेयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमैत्रेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
निर्वेदवादिनीम्speaking renunciation/dispassion
निर्वेदवादिनीम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootनिर्वेदवादिनी (प्रातिपदिक: निर्वेद + वादिनी)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifier of दुहितरम्)
एवम्thus
एवम्:
Sambandha (सम्बन्ध/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb of manner)
मनॊःof Manu
मनॊः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
दुहितरम्daughter
दुहितरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदुहितृ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
मुनिःthe sage
मुनिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; apposition to मैत्रेयः
दयालुःcompassionate
दयालुः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootदयालु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of मुनिः)
शालिनीम्virtuous, well-conducted
शालिनीम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootशालिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of दुहितरम्)
आहsaid, spoke
आह:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअह्/आह् (धातु: ब्रू-अर्थे)
Formलिट्-लकार (Perfect; defective form), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
शुक्लाभिव्याहृतम्the pure utterance (words)
शुक्लाभिव्याहृतम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशुक्लाभिव्याहृत (प्रातिपदिक: शुक्ल + अभि + व्याहृत)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्म (object of स्मरन्)
स्मरन्remembering
स्मरन्:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकृदन्त (present active participle, शतृ); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्रियाविशेषण (concomitant action)
Characters & Entities
M
Maitreya
M
Manu
D
Devahuti
K
Kardama Muni

FAQs

This verse introduces Devahūti as speaking with detachment, setting the stage for higher spiritual instruction—showing that sincere renunciation becomes a doorway to deeper realization and devotion.

To identify Devahūti’s lineage and role in the narrative: she is Manu’s daughter and the recipient of profound teachings that will unfold in this chapter.

Cultivate honest detachment from temporary outcomes and seek guidance from compassionate, principled teachers—then receive spiritual teachings with humility and steadiness.

←Previous Verse
Next Verse→