Shloka 42

The Killing of Cāṇūra, Muṣṭika, and Kaṁsa; Liberation and Restoration of Dharma in Mathurā

Devanagari script

नेदुर्दुन्दुभयो व्योम्नि ब्रह्मेशाद्या विभूतय: । पुष्पै: किरन्तस्तं प्रीता: शशंसुर्ननृतु: स्त्रिय: ॥ ४२ ॥

Transliteration

nedur dundubhayo vyomni brahmeśādyā vibhūtayaḥ puṣpaiḥ kirantas taṁ prītāḥ śaśaṁsur nanṛtuḥ striyaḥ

Translation

آسمان میں دُندُبیوں کی گونج بلند ہوئی۔ برہما، ایش (شیو) وغیرہ دیوتا—جو پرمیشور کی وِبھوتیاں ہیں—خوش ہو کر اُن پر پھول برسانے لگے؛ انہوں نے حمد و ثنا کی اور اُن کی بیویاں رقص کرنے لگیں۔

Synonyms

• नेदुः: resounded
• नेदुः: क्रिया (Main verb)
• Type: Verb
• Root: नद् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद; प्रथम-पुरुष, बहुवचन

• दुन्दुभयः: kettledrums
• दुन्दुभयः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: दुन्दुभि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• व्योम्नि: in the sky
• व्योम्नि: अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
• Type: Noun
• Root: व्योमन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन

• ब्रह्म-ईश-आद्याः: Brahmā, Īśa (Śiva) and others
• ब्रह्म-ईश-आद्याः: कर्ता (Apposition to vibhūtayaḥ)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + ईश (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: इतरेतर-द्वन्द्व + ‘आदि’ (etc.); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• विभूतयः: divine beings/powers
• विभूतयः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: विभूति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• पुष्पैः: with flowers
• पुष्पैः: करण (Karaṇa/Instrument)
• Type: Noun
• Root: पुष्प (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन

• किरन्तः: scattering
• किरन्तः: कर्ता-विशेषण (Agentive participle qualifying vibhūtayaḥ)
• Type: Verb
• Root: कॄ (धातु)
• Form: वर्तमान-कृदन्त (शतृ); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• तम्: him
• तम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: तद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• प्रीताः: pleased
• प्रीताः: कर्ता-विशेषण (Qualifier of agent)
• Type: Adjective
• Root: प्री (धातु) → प्रीत (कृदन्त/प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• शशंसुः: they praised
• शशंसुः: क्रिया (Main verb)
• Type: Verb
• Root: शंस् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद; प्रथम-पुरुष, बहुवचन

• ननृतुः: they danced
• ननृतुः: क्रिया (Main verb)
• Type: Verb
• Root: नृत् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद; प्रथम-पुरुष, बहुवचन

• स्त्रियः: women
• स्त्रियः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: स्त्री (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

Characters & Entities

• Brahmā
• Śiva (Īśa)
• Śrī Kṛṣṇa

FAQs

Why do Brahmā and Śiva shower flowers on Kṛṣṇa in Srimad Bhagavatam 10.44?

Because Kṛṣṇa’s victory over evil (here, the fall of Kaṁsa) restores dharma; the devas rejoice and honor Him as the Supreme protector.

What is the meaning of 'dundubhi' (celestial drums) in Bhagavata Purana?

It signifies divine approval and celebration—an auspicious heavenly proclamation that the Lord’s līlā has achieved its purpose.

How can devotees apply this verse in modern life?

Celebrate victories of righteousness and devotion—offer gratitude, praise, and worship when obstacles to spiritual life are removed, recognizing the Lord’s guiding hand.