Shloka 19

The Future Manus and the Avatāras in Their Manvantaras

Devanagari script

पारामरीचिगर्भाद्या देवा इन्द्रोऽद्भ‍ुत: स्मृत: । द्युतिमत्प्रमुखास्तत्र भविष्यन्त्यृषयस्तत: ॥ १९ ॥

Transliteration

pārā-marīcigarbhādyā devā indro ’dbhutaḥ smṛtaḥ dyutimat-pramukhās tatra bhaviṣyanty ṛṣayas tataḥ

Translation

نویں منونتر میں پارا اور مریچی گربھ وغیرہ دیوتاؤں میں ہوں گے۔ آسمان کے اندَر کا نام ‘ادبھُت’ ہوگا، اور سات رشیوں میں دْیوتِمان وغیرہ ہوں گے۔

Synonyms

• पारामरीचिगर्भ-आद्याः: (gods) beginning with Pārā and Marīcigarbha
• पारामरीचिगर्भ-आद्याः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Noun
• Root: पारा (प्रातिपदिक) + मरीचिगर्भ (प्रातिपदिक) + आद्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः—(पारा, मरीचिगर्भ) इत्यादयः यस्यां गणनायां ते; व्यवहारतः ‘...-आद्याः’ = ‘beginning with ...’; ‘देवाः’ इत्यस्य विशेषणम्

• देवाः: the gods
• देवाः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• अद्भुतः: wonderful; named Adbhuta
• अद्भुतः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अद्भुत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘इन्द्रः’ इत्यस्य विशेषणम्

• स्मृतः: is said (to be)
• स्मृतः: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्मृ (धातु)
• Form: कृदन्त—क्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भावः—‘is said/remembered (as)’

• द्युतिमत्-प्रमुखाः: with Dyutimat as chief
• द्युतिमत्-प्रमुखाः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Noun
• Root: द्युतिमत् (प्रातिपदिक) + प्रमुख (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः—द्युतिमान् प्रमुखः येषां ते इति बहुव्रीहिवत् प्रयोगः, परन्तु रूपतः ‘...-प्रमुख’ = ‘with ... as chief’; ‘ऋषयः’ इत्यस्य विशेषणम्

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक अव्यय (adverb of place)

• भविष्यन्ति: will be
• भविष्यन्ति: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लृट्-लकार (simple future), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, बहुवचन

• ऋषयः: sages
• ऋषयः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ऋषि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्तृपदं ‘भविष्यन्ति’ इत्यस्य

• ततः: then; thereafter
• ततः: Sambandha (सम्बन्ध/sequence)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रम/हेतुवाचक (then/from that)

Characters & Entities

• Adbhuta
• Dyutimān
• Pārāmarīcigarbhas

FAQs

Who is Indra Adbhuta in Srimad Bhagavatam?

This verse states that in that particular manvantara the king of heaven (Indra) will be known by the name Adbhuta.

What does Srimad Bhagavatam say about the sages in that manvantara?

It says the sages of that era will be headed by Dyutimān (dyutimat-pramukhāḥ).

What is the practical takeaway of Bhagavatam’s manvantara listings for modern devotees?

They reinforce the Bhagavatam’s teaching of cyclical time and changing cosmic administrations, encouraging detachment from temporary power and steadiness in bhakti across all ages.