Sutra 35
Devanagari script
यदि वा मन्येत यानसाध्यः कर्मोपघातः शत्रोः प्रतिविहितस्वकर्मारक्षश्चास्मि इति यानेन वृद्धिमातिष्ठेत् ॥ कZ_०७.१.३५ ॥
Transliteration
yadi vā manyeta yānasādhyaḥ karmopaghātaḥ śatroḥ prativihitasvakarmārakṣaś cāsmi iti yānena vṛddhim ātiṣṭhet
Translation
یا اگر وہ یہ سمجھے: ‘لشکر کشی/پیش قدمی (یان) کے ذریعے دشمن کے کاموں میں خلل ڈالا جا سکتا ہے، اور میں نے اپنے کاموں کی حفاظت کے لیے جوابی تدابیر کر رکھی ہیں’—تو یان (لشکر کشی) کے ذریعے بڑھوتری حاصل کرنی چاہیے۔
Word by Word
यदिif
यदि:
TypeParticle
Rootयद्
Formअव्यय; शर्तार्थक (conditional)
वाor / alternatively
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formअव्यय; विकल्पार्थक
मन्येतshould think / may consider
मन्येत:
TypeVerb
Rootमन् (मन्यते)
Formलिङ् (विधिलिङ्), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
यान-साध्यःachievable by marching/expedition (by the army/vehicle)
यान-साध्यः:
TypeAdjective
Rootसाध्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘यानस्य साध्यः’
कर्म-उपघातःdisruption/damage to (the enemy’s) operations
कर्म-उपघातः:
TypeNoun
Rootघात (√हन्/घन्-प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘कर्मणः उपघातः’
शत्रोःof the enemy
शत्रोः:
TypeNoun
Rootशत्रु
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
प्रतिविहित-स्वकर्म-आरक्षः(I am) one whose own duties are duly arranged and whose security/guard is set
प्रतिविहित-स्वकर्म-आरक्षः:
TypeNoun (agent-noun)
Rootरक्ष्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहिः—‘यस्य स्वकर्म प्रतिविहितं (नियतं/विन्यस्तं) आरक्षं च (रक्षणव्यवस्था) अस्ति सः’
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
अस्मिI am
अस्मि:
TypeVerb
Rootअस्
Formलट्, उत्तमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
इतिthus (thinking/quoting)
इति:
TypeParticle
Rootइति
Formअव्यय; इत्यर्थे—उद्धरण/वाक्यसमाप्तिसूचक
यानेनby an expedition / by marching
यानेन:
TypeNoun
Rootयान
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
वृद्धिम्increase / gain
वृद्धिम्:
TypeNoun
Rootवृद्धि
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आतिष्ठेत्should undertake / should set out (on it)
आतिष्ठेत्:
TypeVerb
Rootआ-स्था (आतिष्ठते)
Formलिङ् (विधिलिङ्), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
Entities Mentioned
Ś
śatru (enemy)FAQs
(1) Marching can credibly disrupt the enemy’s functioning; (2) one’s own governance and logistics are secured against counter-disruption.