Previous Sutra
Next Sutra

Sutra 13

गृहीतान् समाहर्ता पौरजानपदानां दर्शयेत् चोरग्रहणीं विद्यामधीते राजा तस्योपदेशादिमे चोरा गृहीताः भूयश्च ग्रहीष्यामि वारयितव्यो वः स्वजनः पापाचारह् इति ॥ कZ_०४.५.१३ ॥

gṛhītān samāhartā paurajānapadānāṃ darśayet; coragrahaṇīṃ vidyām adhīte rājā; tasyopadeśād ime corā gṛhītāḥ; bhūyaś ca grahīṣyāmi; vārayitavyo vaḥ svajanaḥ pāpācāraḥ iti

محصلِ اعلیٰ (سمہارتا) گرفتار شدہ مجرموں کو شہر اور دیہات کے لوگوں کے سامنے دکھائے اور یہ اعلان کرے— ‘بادشاہ نے چور پکڑنے کا فن سیکھ لیا ہے؛ اس کی ہدایت سے یہ چور پکڑے گئے ہیں؛ آگے بھی مزید پکڑے جائیں گے؛ لہٰذا اپنے بدکردار رشتہ دار کو روکو۔’

गृहीतान्(those) arrested
गृहीतान्:
TypeParticiple
Rootग्रह्
Formकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, बहुवचन; ‘गृहीत’ = ‘seized/arrested’
समाहर्ताthe collector (revenue officer)
समाहर्ता:
TypeNoun (agent)
Rootसम्-आ-हृ
Formकर्तृवाचक संज्ञा (तृच्/तार्-प्रत्ययार्थ), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
पौरof townsmen
पौर:
TypeNoun/Adjective
Rootपुर्/पुर
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, बहुवचन (पौराणाम) — ‘of townsmen/citizens’
जानपदानाम्of the people of the countryside (janapada)
जानपदानाम्:
TypeNoun
Rootजनपद
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, बहुवचन
दर्शयेत्should show / should present
दर्शयेत्:
TypeVerb
Rootदृश्
Formलिङ् (विधिलिङ्), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; causative sense not intended here—simple ‘should show’
चोरग्रहणीम्the method of catching thieves
चोरग्रहणीम्:
TypeNoun
Rootग्रहण
Formसमास: चोर-ग्रहणी (षष्ठी/कर्मधारय-प्राय), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; ‘ग्रहणी’ = act/method of seizing
विद्याम्knowledge / a technique
विद्याम्:
TypeNoun
Rootविद्या
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन
अधीतेlearns / studies
अधीते:
TypeVerb
Rootअधि-इ
Formलट् (वर्तमान), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘studies/learns’
राजाthe king
राजा:
TypeNoun
Rootराजन्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
तस्यof him / from him
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
Formषष्ठी विभक्ति, एकवचन (पुं/नपुं)
उपदेशात्from (his) instruction
उपदेशात्:
TypeNoun
Rootउपदेश
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी विभक्ति, एकवचन; ‘from instruction/advice’
इमेthese
इमे:
TypePronoun
Rootइदम्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन
चोराःthieves
चोराः:
TypeNoun
Rootचोर
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन
गृहीताःhave been seized / arrested
गृहीताः:
TypeParticiple
Rootग्रह्
Formकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन
भूयःagain / further
भूयः:
TypeAdverb
Rootभूयस्
Formअव्यय (क्रियाविशेषण)
and
:
TypeParticle
Root
Formअव्यय (समुच्चय)
ग्रहीष्यामिI will seize / arrest
ग्रहीष्यामि:
TypeVerb
Rootग्रह्
Formलृट् (साधारण-भविष्यत्), परस्मैपद, उत्तमपुरुष, एकवचन
वारयितव्यःmust be restrained / must be prevented
वारयितव्यः:
TypeGerundive (obligation)
Rootवृ (वारयति)
Formकृदन्त (तव्यत्), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; ‘must be restrained/prevented’
वःyour
वः:
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Formषष्ठी विभक्ति, बहुवचन (enclitic)
स्वजनःyour own man / kinsman
स्वजनः:
TypeNoun
Rootस्वजन
Formसमास: स्व-जन (कर्मधारय/तत्पुरुष), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
पापाचारःa man of sinful conduct / wrongdoer
पापाचारः:
TypeNoun
Rootपापाचार
Formसमास: पाप-आचार (तत्पुरुष), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
इतिthus
इति:
TypeQuotative particle
Rootइति
Formअव्यय (उद्धरण-समाप्ति)
S
samāhartṛ (Collector-General)
K
king
U
urban populace (paura)
R
rural populace (jānapada)
T
thieves

FAQs

Because theft directly affects revenue and economic order; the revenue administration publicly signals enforcement capacity to stabilize compliance and commerce.

It projects state competence, deters future crime, and shifts social enforcement onto kinship groups to self-regulate deviant members.