
Devopacāra-vidhiḥ
Ritual-Manual
Sa adhyāya na ito ay inilalahad bilang tagubilin ni Śrīvarāha kay Pṛthivī tungkol sa disiplinadong araw-araw na devopacāra (mga paglilingkod sa pagsamba). Itinatakda ang sunod-sunod na hakbang mula sa kalinisan ng katawan at kamay: pag-angat ng dantakāṣṭha na may mantra, pagsisindi ng ilawan matapos munang dumikit sa lupa, at paulit-ulit na paghuhugas ng kamay. Sinusundan ito ng mga ritwal ng paglilinis ng bibig, saka ang mga handog—pabango, insenso, ilawan, bulaklak, at naivedya—na may kani-kaniyang mantra. Pinalalawak pa sa abhyāṅga (pagpapahid ng langis o ghee), udvartana (pagkuskos ng pulbos), snāna (paliligo) gamit ang itinakdang sisidlan, at pagkatapos ay pag-aayos sa gandha, mālya, at vastra. Inuugnay ng teksto ang maayos na kalinisan at wastong pag-aalay sa layuning nakatuon sa mokṣa, at itinatanghal ang pangangalaga sa katawan at mga handog bilang isang reguladong, mapitagang gawi na may kamalayang maka-lupa.
Verse 1
अथ देवोपचारविधिः ॥ श्रीवराह उवाच ॥ शृणु तत्त्वेन मे भद्रे प्रायश्चित्तं यथाविधि ॥ यथावत्स च दातव्यो मम भक्तेन विद्यया ॥
Ngayon, ang paraan ng paglilingkod sa diyos. Si Śrī Varāha ay nagsabi: O Bhadrā, makinig nang ayon sa katotohanan sa itinakdang prāyaścitta (pagbabayad-sala). At ito’y dapat isagawa nang wasto at ihandog ng aking deboto na may kaalaman.
Verse 2
वक्ष्यमाणेन मन्त्रेण उद्धृत्य दन्तकाष्ठकम् ॥ दीपं न ज्वालयेत् तावद् यावन्न स्पृश्यते धरा ॥
Habang binibigkas ang mantrang babanggitin, kunin ang patpat na panlinis ng ngipin; huwag munang sindihan ang ilawan hangga’t hindi pa nahahawakan ang lupa (bilang paunang gawi).
Verse 3
दीपे प्रज्वालिते तत्र हस्तशौचं तु कारयेत् ॥ ततः प्रक्षाल्य हस्तौ तु पुनरेवमुपागतः ॥
Kapag nasindihan na roon ang ilawan, magsagawa ng paglilinis ng mga kamay; saka hugasan ang mga kamay at muling lumapit sa gayon ding paraan upang ipagpatuloy ang ritwal.
Verse 4
वन्दयित्वास्य चरणौ दन्तधावनमानयेत् ॥ अनेनैव तु मन्त्रेण दद्याद्वै दन्तकाष्ठकम् ॥
Pagkatapos yumukod at magbigay-galang sa kaniyang mga paa, dalhin ang gamit sa paglilinis ng ngipin; at sa mismong mantrang ito, ihandog ang patpat na panlinis ng ngipin.
Verse 5
मन्त्रश्च— भुवनभवन रविसंहरण अनन्तो मध्यश्चेति गृह्णेमं भुवनं दन्तधावनम्
At ang mantra ay: “O tahanan ng mga daigdig, O tagapagpawi ng araw, O Ananta, at O Gitna: tinatanggap ko ang mundong ito—ang paglilinis ng ngipin (na ito).”
Verse 6
यत्त्वया भाषितं सर्वमेवं धर्मविनिश्चयम् ॥ दन्तधावनं दन्ते दद्याद्यावत्कर्म वसुन्धरे ॥
O Vasundharā, ang lahat ng iyong sinabi ay tunay na pasya ukol sa dharma. Ayon sa itinakdang gawi, ilapat o ilagay ang panlinis-ngipin sa ngipin, hangga’t hinihingi ng gawain.
Verse 7
नित्यं शिरसोत्तार्य धृत्वा शिरसि चात्मनः ॥ पश्चात्तु जलपूतेन ततो हस्तेन सुन्दरी
Palagiang ayusin ang nakataas sa ibabaw ng ulo at ilagay ito sa sariling ulo; pagkaraan, O marikit, gamit ang kamay na nilinis ng tubig…
Verse 8
कार्याणि मुखकर्माणि स्वल्पेन सलिलेन च ॥ मुखप्रक्षालने चेमं शृणु मन्त्रं च सुन्दरी
Ang mga gawaing ukol sa bibig ay dapat isagawa sa kaunting tubig; at sa paghuhugas ng mukha, O marikit, pakinggan din ang mantrang ito.
Verse 9
इष्ट्वेममुक्तमन्त्रेण संसारात्तु प्रमुच्यते
Sa pagsamba sa pamamagitan ng ipinahayag na mantrang ito, ang tao’y napapalaya mula sa saṁsāra.
Verse 10
ततः पुष्पाञ्जलिं दत्त्वा भगवन् भक्तवत्सल ॥ नमो नारायणेत्युक्त्वा इमं मन्त्रमुदीरयेत्
Pagkatapos, matapos maghandog ng isang dakot na bulaklak, (na nagsasabing) ‘O Panginoon, mapagmahal sa mga deboto,’ at matapos bigkasin ang ‘Namo Nārāyaṇa,’ dapat niyang sambitin ang mantrang ito.
Verse 11
मन्त्रज्ञानां यज्ञयष्टारं भूतस्रष्टारमेव च ॥ अन्य पुष्पाणि संगृह्य कल्यमुत्थाय माधवि
(Pagpugayan/pagbulayan Siya bilang) nakaaalam ng mga mantra, tagapagganap ng yajña, at tunay na lumikha ng mga nilalang. Matapos tipunin ang iba pang mga bulaklak, bumangon sa mapalad na oras, O Mādhavī…
Verse 12
पूजयेद्देवदेवेशं ज्ञानी भागवतः शुचिः ॥ निपतेद्दण्डवद्भूमौ सर्वकर्मसमन्वितः ॥ कायं निपतितं कृत्वा प्रसीदेति जनार्द्दनम् ॥ शिरसा चाञ्जलिं कृत्वा इमं मन्त्रं मुदाहरेत्
Ang dalisay na Bhāgavata, ang may tunay na pagkaunawa, ay dapat sumamba sa Panginoon ng mga diyos. Taglay ang lahat ng gawang-ritwal, magpatirapa sa lupa na parang tungkod (buong pagpapatirapa). Pagkahiga ng katawan sa pagpapatirapa, sabihin: “Magpala, O Janārdana.” Na nakayuko ang ulo at magkadikit ang mga palad, saka bigkasin ang mantrang ito.
Verse 13
मन्त्रैर्लब्ध्वा संज्ञां त्वयि नाथ प्रसन्ने त्वदिच्छातो ह्यपि योगिनां चैव मुक्तिः
Sa pamamagitan ng mga mantra, matapos makamtan ang katiyakan sa iyo, O Panginoon, kapag ikaw ay nalulugod, ang paglaya kahit ng mga yogin ay tunay na nagmumula sa iyong kalooban.
Verse 14
यतस्त्वदीयः कर्मकरोऽहमस्मि त्वयोक्तं यत्तेन देवः प्रसीदतु
Sapagkat ako’y iyong lingkod na gumaganap ng gawain; kaya, ayon sa sinabi mo, nawa’y maging mapagpala ang Panginoon.
Verse 15
एवं मन्त्रविधिं कृत्वा मम भक्तिव्यवस्थितः ॥ पृष्ठतोऽनुपदं गत्वा शीघ्रं यावन्न हीयते
Sa ganitong paraan, matapos isagawa ang pamamaraan ng mantra, na matatag sa aking debosyon, dapat siyang umurong sa likuran nang paisa-isang hakbang, nang mabilis, hangga’t hindi napapabayaan o nasisira ang ritwal.
Verse 16
एवं सर्वं समादाय मम कर्म दृढव्रतः ॥ शीघ्रं मेऽभ्यञ्जनं दद्यात्तैलेनाथ घृतेन वा
Sa ganitong paraan, matapos maayos na maisagawa ang lahat, matatag sa panata ukol sa aking ritwal, dapat niyang agad akong pahiran—sa langis man o sa ghee (nilinaw na mantikilya).
Verse 17
ततः स्नेहं समुद्दिश्य मन्त्रज्ञः कर्मकारकः ॥ एवं चित्तं समाधाय इमं मन्त्रमुदीरयेत्
Pagkaraan, itinuturo ang pampahid (langis o ghee), ang tagapagganap ng ritwal—dalubhasa sa mga mantra at sa pagsasagawa ng mga gawain—ay dapat tipunin ang isip at bigkasin ang mantrang ito.
Verse 18
मया प्रोक्तः क्षमस्वेति तुभ्यं चैव नमो नमः ॥ एवं मन्त्रः समाख्यातस्तेनाज्यात्प्रथमं शिरः
“Aking sinabi: ‘Patawarin mo (ako),’ at sa iyo nga, pagpupugay, pagpupugay.” Sa gayon ipinahayag ang mantra; sa pamamagitan nito, dapat munang pahiran ng ghee ang ulo.
Verse 19
दक्षिणाङ्गं ततोऽभ्यज्याद्वाममङ्गं ततोऽनु च ॥ पश्चात्पृष्ठं समभ्यज्य ततोऽभ्यज्यात्कटिं तथा
Pagkatapos ay pahiran ang kanang bahagi; saka rin ang kaliwang bahagi. Sunod, matapos pahiran nang lubos ang likod, pahiran din ang baywang.
Verse 20
पश्चालिम्पेत् ततो भूमिं गोमयेन दृढव्रतः ॥ तस्य दृष्ट्वा श्रुतं भद्रे गोमयेन सुनिश्चितम्
Pagkaraan, ang matatag na tumutupad sa panata ay dapat pahiran ang lupa ng dumi ng baka. Tungkol dito, O mapalad na babae, ang nakita at narinig ay matibay na itinatag bilang gawi na may dumi ng baka.
Verse 21
यानि पुण्यान्यवाप्नोति तानि मे गदतः श्रुणु ॥ आज्यमानमपि तथा यावन्तस्तैलबिन्दवः
Pakinggan mo mula sa akin habang sinasabi ko ang mga kabanalang natatamo. Gayundin, kahit sa pagpapahid ng langis o ghee—bilangin ayon sa dami ng patak ng langis.
Verse 22
तावद्वर्षसहस्राणि स्वर्गलोके महीयते ॥ ततः पुण्यकृताँल्लोकान्पुरुषो योऽनुलिप्यते
Sa gayong libu-libong taon, pinararangalan siya sa daigdig ng langit. Pagkaraan, ang taong gayong pinahiran ay nakakamtan ang mga daigdig ng mga gumawa ng kabutihang may bisa.
Verse 23
एकैककणसंख्यातः स्वर्गलोके महीयते ॥ एवं योऽभ्यञ्जयेद्गात्रं तैलेन तु घृतेन वा
Sa langit siya’y pinararangalan ayon sa bilang ng bawat munting butil (o patak). Kaya ang sinumang magpahid sa katawan ng langis, o kaya’y ng ghee, ay nagkakamit ng gayong gantimpala.
Verse 24
तावद्वर्षसहस्राणि मम लोके प्रतिष्ठति ॥ अथ चोद्वर्त्तनं भद्रे प्रवक्ष्यामि प्रियं मम
Sa gayong libu-libong taon, nananatili siya sa aking daigdig. Ngayon, O mapalad na isa, ipaliliwanag ko ang pagmamasahe/pagkuskos (udvartana) na mahal sa akin.
Verse 25
येन शुध्यन्ति चाङ्गानि मम प्रीतिश्च जायते ॥ भोगिना यदि वा रोध्रं यदि पिप्पलिकामधु
Sa pamamagitan nito’y nalilinis ang mga sangkap ng katawan at sumisilang ang aking kasiyahan. (Maaaring gamitin) ang bhoginā; o lodhra; o pulot na may pippalikā,
Verse 26
मधूकमश्वपर्णं वा रोहिणं चैव कर्कटम् ॥ एतेषां प्राप्य लभते शास्त्रज्ञः कर्मकारकः
(O maaari ring gamitin) ang madhūka, o aśvaparṇa; gayundin ang rohiṇa at karkaṭa. Kapag natamo ang mga ito, ang nagsasagawa—dalubhasa sa mga śāstra at bihasa sa gawaing ritwal—ay nakakamit ang nilalayong bunga ng pamamaraan.
Verse 27
यदीच्छेत्परमां सिद्धिं मम कर्मानुसारकः ॥ एवमुद्वर्त्तनं कृत्वा स्नानकर्म तु कारयेत् ॥
Kung ang aking tagasunod, na kumikilos ayon sa itinakdang mga ritwal, ay nagnanais ng pinakamataas na kaganapan, kung gayon—pagkaraang maisagawa sa ganitong paraan ang paghaplos (udvartana)—dapat niyang isagawa ang ritwal ng pagligo.
Verse 28
तत आमलकं चैव वसुगन्धार्णमुत्तमम् ॥ तेन मे सर्वगात्राणि मर्द्दयित्वा दृढव्रतः ॥
Pagkatapos ay (kunin) ang āmalaka at ang napakahusay na mabangong sangkap na tinatawag na vasugandhārṇa; sa pamamagitan nito, ang matatag sa panata ay dapat haplusin at kuskusin ang lahat ng aking mga sangkap ng katawan.
Verse 29
जलकुम्भं ततो गृह्य इमं मन्त्र मुदाहरेत् ॥ देवानां देवदेवोऽसि देवोऽनादिरभूः परः ॥
Pagkatapos, kumuha ng banga ng tubig at bigkasin ang mantrang ito: “Ikaw ang Diyos ng mga diyos sa gitna ng mga diyos; ikaw ang Diyos—walang pasimula at kataas-taasan.”
Verse 30
तव व्यक्तस्वरूपेण स्नानं गृह्णीष्व मेऽनघ ॥ एवं तु स्नपनं कुर्यान्मम मार्गानुसारकः ॥
“O walang dungis, tanggapin mo ang paligong ito na iniaalay ko sa iyong nahahayag na anyo.” Sa ganitong paraan dapat isagawa ng aking tagasunod, na sumusunod sa aking landas, ang pagpaligo (snapana).
Verse 31
अथ सौवर्णकुम्भेन रजतस्य घटेन वा ॥ एतेषामप्यलाभे तु कर्मज्ञः कर्म कारयेत् ॥
Pagkatapos, (maaaring isagawa ang ritwal) sa pamamagitan ng gintong banga o sisidlang pilak; at kung wala rin ang mga ito, ang may kaalaman sa ritwal ay dapat mag-ayos upang maisagawa ang gawain (sa angkop na kapalit).
Verse 32
ताम्रकुम्भमयेनैव कुर्यात्स्नपनमुत्तमम् ॥ एवं तु स्नपनं कृत्वा विधिदृष्टेन कर्मणा ॥
Tunay na maisasagawa ang pinakadakilang ritwal na pagpapaligo gamit ang palayok na tanso; at matapos maisagawa ang pagligong ito, sa gawaing pinahihintulutan ng wastong tuntunin (vidhi), magpapatuloy pa.
Verse 33
पश्चाद्गन्धः प्रदातव्यः प्रकृष्टो मन्त्रसंयुतः ॥ सर्वगन्धाः सौमनस्याः सर्ववर्णाश्च ते मताः ॥
Pagkaraan, dapat ihandog ang isang napakahusay na pabango na may kasamang mantra; ang lahat ng samyo ay itinuturing na ‘nakalulugod’ (saumanasya), at kinikilalang may sari-saring kulay at uri.
Verse 34
उत्पन्नाः सर्वलोकेषु त्वया सत्येषु योजिताः ॥ मया च ते तवाङ्गेषु तानावह शुचीन् प्रभो ॥
Ang mga samyong ito, na sumibol sa lahat ng daigdig at inayos mo sa mga tunay na kaayusan, ay dinadala ko ngayon sa iyong mga sangkap—pumarito kayo, mga dalisay, O Panginoon.
Verse 35
मम भक्त्या सुसन्तुष्टः प्रतिगृह्णीष्व माधव ॥ एवं गन्धान्स्ततो दत्त्वा उत्कृष्टं कर्म कारयेत् ॥
“Dahil lubos kang nalulugod sa aking debosyon, tanggapin mo ito, O Mādhava.” Sa gayon, matapos ihandog ang mga samyo, dapat ipagpatuloy at isagawa ang dakilang ritwal sa wastong pagkakasunod.
Verse 36
ततः पुष्पाञ्जलिं दत्त्वा इमं मन्त्र मुदीरयेत् ॥ जलजं स्थलजं चैव पुष्पं कालोद्भवं शुचि ॥
Pagkatapos, matapos maghandog ng isang dakot na bulaklak, bigkasin ang mantrang ito: “Ang dalisay na bulaklak—isinilang sa tubig, isinilang sa lupa, at isinilang sa takdang panahon.”
Verse 37
मम संसारमोक्षाय गृह्ण गृह्ण ममाच्युत ॥ एवंविधोपचारेण अर्चयित्वा मम प्रियम्
“Para sa aking paglaya mula sa saṃsāra, tanggapin ito, tanggapin ito, O aking Acyuta.” Sa gayong pag-aalay ng magalang na paglilingkod, sinamba niya ang minamahal sa akin.
Verse 38
पश्चाद्धूपं च मे दद्याद् सुगन्धद्रव्यसम्मितम् ॥ धूपं गृह्य विधानॆन मयोक्तं सुखवल्लभम्
Pagkaraan, dapat niyang ihandog sa akin ang insenso na hinaluan ng mababangong sangkap. Kapag tinanggap ang insenso ayon sa itinakdang paraan—na ipinahayag ko at kaaya-aya sa bunga—
Verse 39
उभयेषु कुलेष्वात्मा धूपमन्त्रं उदीरयेत् ॥ वनस्पतिरसं दिव्यं बहुद्रव्यसमन्वितम्
Para sa kapakanan ng dalawang angkan, dapat bigkasin ng sumasamba ang mantra ng insenso. (Ang insenso ay) banal na katas ng mga halaman, na may kasamang maraming sangkap,
Verse 40
मम संसारमोक्षाय धूपोऽयं प्रतिगृह्यताम् ॥ मन्त्रः— शान्तिर्वै सर्वदेवानां शान्तिर्मम परायणम्
“Para sa aking paglaya mula sa saṃsāra, nawa’y tanggapin ang insensong ito.” Mantra: “Ang kapayapaan nga ang layon ng lahat ng mga diyos; ang kapayapaan ang aking pinakamataas na kanlungan.”
Verse 41
सांख्यानां शान्तियोगेन धूपं गृह्ण नमोऽस्तु ते ॥ त्राता नान्योऽस्ति मे कश्चित् त्वां विहाय जगद्गुरो
“Tanggapin ang insenso sa pamamagitan ng disiplina ng kapayapaang itinuturo sa mga Sāṃkhya; pagpupugay sa iyo. Wala akong ibang tagapagtanggol maliban sa iyo, O guro ng sanlibutan.”
Verse 42
एवमभ्यर्च्चनं कृत्वा माल्यगन्धानुलेपनैः ॥ पश्चाद्वस्त्रं च वै दद्यात् क्षौमशुक्लं सपीतकम्
Sa gayon, matapos isagawa ang pagsamba sa pamamagitan ng mga kuwintas ng bulaklak, mga pabango, at mga pamahid, pagkatapos ay tunay na maghandog ng kasuotan—puting telang lino, kasama ang isang dilaw.
Verse 43
एवं चैव समादाय कृत्वा शिरसि चाञ्जलिम् ॥ दिव्ययोगं समादाय इमं मन्त्रमुदीरयेत्
At sa ganitong paraan, matapos kunin ang handog at ilagay ang magkasalikop na palad sa ibabaw ng ulo, tinatangan ang isang banal at mataas na pagninilay, bigkasin ang mantrang ito:
Verse 44
प्रीयतां भगवान् पुरुषोत्तमः श्रीनिवासः श्रीमानानन्दरूपः ॥ गोप्ता कर्ताधिकर्ता मान्यनाथ भूतनाथ आदिरव्यक्तरूपः ॥ क्षौमं वस्त्रं पीतरूपं मनोज्ञं देवाङ्गे स्वे गात्रप्रच्छादनाय
Nawa’y malugod ang Mapalad na Panginoon—si Puruṣottama, si Śrīnivāsa, ang maluwalhati na ang anyo ay kaligayahang banal. Siya ang tagapagtanggol, ang gumagawa at ang pinakamataas na tagapagpaganap, ang kagalang-galang na Panginoon, ang Panginoon ng mga nilalang, ang sinaunang may di-nahahayag na anyo. (Tanggapin nawa niya) ang kasuotang lino na ito, dilaw ang kulay at kaaya-aya, upang maging pantakip sa sarili niyang banal na katawan.
Verse 45
गृहीत्वा प्रणवाद्येन धर्मपुण्येन संवृतः
Matapos tanggapin (ito) na may praṇava sa pasimula, na napaliligiran ng dharma at ng kabutihang-loob,
Verse 46
इदं परायणं परस्परप्रीतिकरं प्राणरक्षणं प्राणिनां स्विष्टं तदनुकल्पं सत्यमुपयुक्तमात्मने तद्देव गृहाण
Ito ay pinakamataas na kanlungan, nagdudulot ng pagkakabuting-loob sa isa’t isa, at nag-iingat ng buhay ng mga nilalang; ito’y maayos na naihandog, ayon sa nararapat, totoo at kapaki-pakinabang sa sarili—kaya, O Deva, tanggapin ito.
Verse 47
एवं तु प्रापणं कृत्वा मम मार्गानुसारकः ॥ मुखप्रक्षालनं दत्त्वा शीघ्रम् एव प्रकल्पितम्
Kaya, matapos ihanda ang handog na prāpaṇa ayon sa aking itinakdang paraan, agad na isaayos at ialay ang tubig na pangbanlaw ng bibig at mukha.
Verse 48
शुचिः स्तुवति देवानाम् एतदेव परायणम् ॥ शौचार्थं तु जलं गृह्णन् कृत्वा प्रापणम् उत्तमम्
Sa pagiging malinis, pinupuri niya ang mga diyos—ito nga ang pinakamataas na kanlungan. Para sa paglilinis, kumuha ng tubig at ihanda ang dakilang handog na prāpaṇa.
Verse 49
एवं तु भोजनं दत्त्वा व्यपनीय तु प्रापणम् ॥ ताम्बूलं तु ततो गृह्य छेमं मन्त्रम् उदीरयेत्
Kaya, matapos ihandog ang pagkain at saka alisin ang ayos ng prāpaṇa, kumuha ng tāmbūla (nganga) at bigkasin ang mapalad na mantra.
Verse 50
मन्त्रः— अलङ्कारं सर्वतो देवानां द्रव्यानुक्तौ सर्वसौगन्धिकादिभिः गृह्य ताम्बूलं लोकनाथ विशिष्टम् अस्माकं च भवनं तव प्रतिमा च ह
Mantra: “Ganap na palamuti para sa mga diyos—kalakip ang mga sangkap, pati ang lahat ng mababangong bagay—tinatanggap ko ang tāmbūla; O Panginoon ng daigdig, ito’y natatangi. Nawa’y parangalan din ang aming tahanan at ang iyong larawan.”
Verse 51
अलङ्कारं मुखे श्रेष्ठं तव प्रीत्या मया कृतम् ॥ मुखप्रसाधनं श्रेष्ठं देव गृह्ण मया कृतम्
“Ang pinakamainam na palamuti para sa bibig at mukha ay inihanda ko para sa iyong kagalakan. O Deva, tanggapin mo ang dakilang pagpapalamuti ng bibig at mukha na inihanda ko.”
Verse 52
एतेनैवोपचारेण मद्भक्तः कर्म कारयेत् ॥ अनुमुक्तो महालोकान् पश्यते मम नित्यशः
Sa pamamagitan ng ganitong paglilingkod (upacāra), isagawa ng aking deboto ang gawaing ritwal. Kapag pinahintulutan at pinalaya, palagi niyang namamasdan ang aking dakilang mga daigdig.
Verse 53
मन्त्रश्च— तद्भगवन्त्वां गुणश्च आत्मनश्चापि गृह्ण वारिणः सर्वदेवतानां मुखमेव प्रक्षालयेत् ॥ एतेन मन्त्रेण सुगन्धधूपदीपनैवेद्यं पुनरेवं समर्पयेत्
At ang mantra: “O Mapalad na Panginoon, tanggapin Mo rin ang mga katangiang ito at ang sarili (na iniaalay) sa pamamagitan ng tubig.” Sa tubig, banlawan lamang ang bibig/mukha ng lahat ng mga diyos. Sa mantrang ito, muli ring ihandog sa gayunding paraan ang mabangong insenso, ilawan, at handog na pagkain.
Verse 54
मन्त्राः ऊचुः ॥ स्नेहं स्नेहेन संगृह्य लोकनाथ मया हृतम् ॥ सर्वलोकेषु सिद्धात्मा ददाम्यात्मकरेण च
Nagsalita ang mga mantra: “Tinipon ang langis/unguento sa pamamagitan ng langis, O Panginoon ng sanlibutan, ito’y dinala ko. O ganap na nilalang sa lahat ng daigdig, ibinibigay ko rin ito sa sarili kong kamay.”
Verse 55
करेण तस्य चूर्णेन पिष्टचूर्णेन वा पुनः ॥ एतदुद्वर्त्तनं कुर्यान् मम गात्रसुखावहम्
Sa kamay, gamit ang pulbos na iyon—o muli, gamit ang pininong pulbos—gawin ang pagkuskos/pagmamasahe (udvartana) na ito, na nagdudulot ng ginhawa sa aking mga sangkap.
Verse 56
कर्मण्यन्यापि माल्यानि ततो मह्यं प्रदापयेत् ॥ तदेव चार्च्चनं कृत्वा कर्मण्यः कर्मसम्मितः
Pagkaraan, maghandog din sa akin ng iba pang mga kuwintas ng bulaklak, na angkop sa ritwal. Matapos maisagawa ang gayong pagsamba (arcana), ang tagapagganap—karapat-dapat sa gawain—ay kumikilos ayon sa itinakdang pamamaraan.
Verse 57
वस्त्रैर्विभूषणं कृत्वा मम गात्रानुसारि यत् ॥ पश्चात्पुष्पं गृहीत्वा तु आसनं चोपकल्पयेत् ॥
Pagkatapos palamutian ng mga kasuotan at mga hiyas ang pagsamba, ayon sa aking anyo, saka kumuha ng bulaklak at ihanda ang upuan (āsana).
The chapter’s internal logic presents disciplined śauca (cleanliness and controlled bodily conduct) and orderly devopacāra (sequenced offerings with mantras) as a normative ethic of practice. It frames material substances—water, oils, flowers, incense, cloth—not as ends in themselves but as regulated media for cultivating reverence, restraint, and liberation-oriented intent (saṃsāra-mokṣa), expressed through repeated mantra-guided actions.
No explicit calendrical markers (tithi, nakṣatra, māsa, ṛtu, or vrata-days) are specified in the provided text. The procedures are presented as nitya-oriented (regular/daily) ritual discipline, indicated by phrases such as “nityam,” but without lunar-phase or seasonal scheduling.
Environmental/terrestrial balance is implied through the dialogic frame with Pṛthivī and through the emphasis on substances drawn from the earth-system—jala (water), gomaya (cow-dung), vanaspati-rasa (plant essences), jalaja/sthalaja puṣpa (aquatic/terrestrial flowers). The text models an ethic of measured use and purification: careful handling of water for śauca, plant-based aromatics, and natural materials integrated into a controlled ritual economy rather than wasteful consumption.
No royal genealogies, dynastic lineages, or named sages beyond the principal divine instructor (Varāha/Nārāyaṇa/Mādhava/Puruṣottama as epithets within mantras) are referenced in the provided chapter segment. The content is primarily procedural, focusing on the ritual attendant/devotee (karmakāraka, mantrajña) rather than historical personages.