
Ang kabanatang ito ay isang diyalogo nina Śiva at Devī na nagpupuri sa “Gubat ng Tapas ni Gaurī” sa Prabhāsa. Itinuturo ni Īśvara ang isang makapangyarihang banal na pook sa silangan ng Someśa at isinasalaysay ang dating-buhay na pag-aayuno at pagninilay ni Devī: noon ay maitim ang kanyang kutis at palihim na tinatawag na “Kālī,” kaya sa lohika ng kanyang panata (vrata) ay nagpasyang maging “Gaurī” sa pamamagitan ng tapas. Naglakbay siya sa Prabhāsa, nagtatag at sumamba sa isang liṅga na nakilala bilang Gaurīśvara, at nagsagawa ng matinding austeridad—pagtayo sa isang paa, pañcāgni sa tag-init, pagharap sa ulan, at pamamahinga sa tubig sa taglamig—hanggang luminaw ang kanyang katawan, bilang bunga ng disiplinadong debosyon. Nagkaloob si Śiva ng mga biyaya, at ipinahayag ni Devī ang phalaśruti: ang makakita sa kanya roon ay magkakaroon ng mapalad na supling at ginhawa sa pag-aasawa at angkan; ang mag-alay ng musika at sayaw ay maaalis ang kamalasan; at ang sumamba muna sa liṅga bago sa Devī ay makakamit ang pinakamataas na kaganapan. Itinatakda rin ang mga gawaing kawanggawa: pag-aalay sa mga brāhmaṇa, pag-aalay ng niyog para sa mga walang anak, at pagsisindi ng lamparang ghee na may pulang mitsa para sa tuloy-tuloy na auspiciousness; may kalapit na tīrtha na ang paliligo ay nag-aalis ng kasalanan, ang śrāddha ay nakabubuti sa mga ninuno, at ang pagpupuyat sa gabi na may pagtatanghal ng debosyon. Sa wakas, pinagtitibay ang patuloy na presensya ng banal sa pook sa paglipas ng mga panahon at pinupuri ang pagbigkas at pakikinig sa kabanata—lalo na sa ikatlong araw ng buwan at sa harap ni Devī—bilang pinagmumulan ng pangmatagalang pagpapala.
Verse 1
ईश्वर उवाच । इति प्रोक्तानि ते देवि वक्त्रलिंगानि पंच वै । अथ ते संप्रवक्ष्यामि यत्र गौर्यास्तपो वनम् । स्थानं महाप्रभावं हि सुरसिद्धनिषेवितम्
Wika ni Īśvara: “Ganyan, O Devī, naipahayag na sa iyo ang limang ‘Vaktra-liṅga’. Ngayon ay ipaliliwanag ko sa iyo ang pook na pinagtiisan ni Gaurī ng mga pag-aayuno at pagninilay—ang Tapovana—isang lugar na may dakilang kapangyarihan, dinadalaw ng mga diyos at ng mga ganap na nilalang.”
Verse 2
सोमेशात्पूर्वदिग्भागे षष्टिधन्वंतरे स्थितम् । यत्र देव्या तपस्तप्तं सत्या वै पूर्वजन्मनि
Sa silangan ng Someśa naroon ang pook na yaon, sa layong animnapung haba ng busog—doon, ang Diyosa sa dating kapanganakan bilang Satī ay nagsagawa ng mahigpit na pag-aayuno at pagninilay.
Verse 3
कृत्वा च प्रणयात्कोपं मया सार्द्धं वरानने । प्रभासक्षेत्रमासाद्य संस्थिता सा तपस्विनी
O marikit ang mukha, matapos magtampo sa akin dahil sa pag-ibig, ang babaeng asceta ay dumating sa Prabhāsakṣetra at nanatili roon, matatag sa kanyang pag-aayuno at pagninilay.
Verse 4
देव्युवाच । किमर्थं सा परित्यज्य सती त्वां तपसि स्थिता । कस्मिन्स्थाने स्थिता देवी एतन्मे विस्तराद्वद
Wika ng Diyosa: “Bakit iniwan ni Satī ang (dating kalagayan) at tumindig sa pag-aayuno at pagninilay alang-alang sa iyo? Saang pook nanindigan ang Diyosa? Isalaysay mo sa akin nang lubos.”
Verse 5
ईचरौवाच । पुराऽसीस्त्वं महादेवि श्यामवर्णा मनस्विनी । नामार्थं च मया प्रोक्ता कालीति रहसि स्थिता
Wika ni Īśvara: “Noon, O Mahādevī, ikaw ay maitim ang kulay at matatag ang loob. At habang ikaw ay nananahan sa pag-iisa, ipinaliwanag ko nang lihim ang kahulugan ng iyong pangalan—‘Kālī’.”
Verse 6
सा श्रुत्वा विस्मयं वाक्यं भृशं रोषपरायणा । अब्रवीत्परुषं वाक्यं भृकुटी कुटिलानना
Nang marinig niya ang mga salitang nakapanggigilalas, siya’y lubhang napuno ng poot. Nakakunot ang noo at matigas ang mukha, nagsalita siya ng mabibigat at mararahas na salita.
Verse 7
यस्मात्कालीत्यहं प्रोक्ता त्वया शंभोऽतिविप्लवात् । तस्माद्यास्यामि गौरीति भविष्यामि च यत्र हि
“Sapagkat, O Śambhu, sa isang sandaling lubhang di-nararapat ay tinawag mo akong ‘Kālī’; kaya ako’y yayaon at makikilala bilang ‘Gaurī’—sa mismong pook na aking pagtitindigan.”
Verse 8
एवमुक्त्वा महाभागा सखीगणसमावृता । गत्वा प्रभासक्षेत्रं सा प्रतिष्ठाप्य महेश्वरम् । गौरीश्वरेति विख्यातं पूजयंती विधानतः
Pagkasabi nito, ang mapalad na Diyosa, na napalilibutan ng kaniyang mga kasamang babae, ay nagtungo sa banal na pook ng Prabhāsa. Doon ay itinatag niya si Maheśvara (bilang liṅga), na sumikat sa pangalang ‘Gaurīśvara’, at sinamba ayon sa wastong ritwal.
Verse 9
ततो लिंगसमीपस्था एकपादे स्थिता सती । लिंगमाराधयंती सा चकार सुमहत्तपः
Pagkaraan, nanatili si Satī sa tabi ng liṅga at tumindig sa isang paa. Sa pagsamba sa liṅga, isinagawa niya ang napakadakilang pag-aayuno at pagkamahinahon (tapas).
Verse 10
पंचाग्निसाधिका देवी ग्रीष्म जाप्यपरायणा । वर्षास्वाकाशशयना हेमंते सलिलाशया
Isinagawa ng Diyosa ang disiplina ng limang apoy; sa tag-init ay lubos siyang nakatuon sa japa. Sa panahon ng tag-ulan ay nahihiga siya sa ilalim ng bukás na langit, at sa taglamig ay namamahinga siya sa tubig.
Verse 11
यथा यथा तपो वृद्धिं याति तस्या महाप्रभा । तथातथा शरीरस्य गौरत्वं प्रतिपद्यते
Habang lalo pang lumalago ang kaniyang makapangyarihang tapas, gayundin ang kaniyang katawan ay lalo ring nagkamit ng kaputian at ningning.
Verse 12
कालेन महता गौरी सर्वांगेणाथ साऽभवत् । ततो विहस्य भगवानुवाच शशिशेखरः
Pagkaraan ng mahabang panahon, siya’y naging si Gaurī sa bawat sangkap ng katawan. Pagdaka, ang Mapalad na Panginoon, ang May Koronang Buwan, ay ngumiti at nagsalita.
Verse 13
गौरीति च मुहुर्वाक्यमुत्तिष्ठ व्रज मन्दिरम् । वरं वरय कल्याणि यत्ते मनसि वर्त्तते
Muli’t muli niya siyang tinawag na “Gaurī”: “Bumangon ka, magtungo sa iyong tahanan. O mapalad na dalaga, pumili ka ng biyaya—anumang nasa iyong puso.”
Verse 14
गौर्युवाच । यो मामत्र स्थितां पश्येन्नारी वा पुरुषोऽथ वा । स भूयात्सुतसौभाग्यैः सप्तजन्मानि संयुतः
Wika ni Gaurī: “Sinumang—babae man o lalaki—na makakita sa akin dito habang ako’y nananatili sa banal na pook na ito, ay pagkakalooban ng magandang kapalaran ng mga anak sa pitong kapanganakan.”
Verse 15
गीतवाद्यादिकं नृत्यं यः कुर्यात्पुरतो मम । तस्यान्वये न दौर्भाग्यं भूयात्तव प्रसादतः
“Sinumang magsayaw sa harap ko na may kasamang awit, tugtugin, at iba pa—sa iyong biyaya, walang kasawian ang lilitaw sa angkan ng taong iyon.”
Verse 16
मया प्रतिष्ठितं लिंगं पूर्वमभ्यर्च्य मां ततः । पूजयिष्यति यो भक्त्या स यास्यति परं पदम्
“Sinumang unang sumamba sa liṅga na aking itinatag, at pagkaraan ay sumamba sa akin nang may debosyon, siya’y makaaabot sa kataas-taasang kalagayan.”
Verse 17
गौरीश्वरेति विख्यातं नाम तस्य भवेत्प्रभो । तथेत्यहं प्रतिज्ञाय तत्र स्थाने स्थितो ऽभवम्
“O Panginoon, nawa’y ang tanyag na pangalan ng pook na iyon ay ‘Gaurīśvara.’” At sinabi ko, “Gayon nga,” saka ako nanumpa at nanahan sa mismong lugar na iyon.
Verse 18
देव्या सह महादेवि प्रहृष्टेनांतरात्मना । अद्यापि अयने प्राप्ते उत्तरे दक्षिणेऽपि वा
“O Mahādevī, hanggang ngayon—kapag dumarating ang ayana, maging Uttarāyana o Dakṣiṇāyana—ako’y dumarating na kasama ang Diyosa, na may pusong kaloob-loobang nagagalak.”
Verse 19
गौरींस्थानं समभ्येति तत्र देव गुणैर्युतः । तस्मिन्नहनि यस्तत्र विशिष्टानि फलानि च । संप्रयच्छति विप्रेभ्यस्तस्य पुत्रा भवंति च
Narating niya ang banal na tahanan ni Gaurī at napupuspos ng mga katangiang maka-diyos. Sa araw ding iyon, sinumang naroon at nag-aalay ng piling mga bunga sa mga brāhmaṇa, ay pagkakalooban din ng mga anak.
Verse 20
पुत्रहीना तु या नारी नालिकेरं प्रयच्छति । पुत्रं सा लभते शीघ्रं सबलं लक्षणान्वितम्
Ang babaeng walang anak na lalaki, kapag naghandog ng niyog, ay agad magkakamit ng isang anak na lalaki—malakas at may mga mapalad na tanda.
Verse 21
घृतेन दीपकं तत्र या नारी संप्रयच्छति । रक्तवर्त्त्या महादेवि यावत्तस्यैव तंतव
“O Mahādevī, ang babaeng doon ay nag-aalay ng lamparang puno ng ghee (ghṛta), na may pulang mitsa—habang tumatagal ang mga hibla ng mitsa…”
Verse 22
तावज्जन्मांतराण्येव सा सौभाग्यमवाप्नुयात्
Sa gayong karaming sunod-sunod na kapanganakan, tunay ngang matatamo niya ang mapalad na biyaya.
Verse 23
या नृत्यं कुरुते तत्र भक्त्या परमया युता । आरोग्यसुखसौभाग्यैः संयुक्ता सा भवेच्चिरम्
Ang babaeng sumasayaw doon, taglay ang sukdulang debosyon, ay mananatiling matagal na kaisa ng kalusugan, ligaya, at mapalad na biyaya.
Verse 24
तत्रांते सुमहत्कुडं तीर्थं स्वच्छोदपूरितम् । यः स्नानमाचरेत्तत्र मुच्यते सर्वपातकैः
Sa dulo roon ay may isang napakalaking banal na lawa (tīrtha), na punô ng malinaw na tubig. Sinumang maligo roon ay napapalaya sa lahat ng kasalanan.
Verse 25
यः श्राद्धं कुरुते तत्र पितॄनुद्दिश्य भक्तितः । स याति परमं स्थानं पितृभिः सह पुण्यभाक्
Sinumang magsagawa ng śrāddha roon nang may debosyon, iniaalay sa mga Pitṛ (mga ninuno), ay makararating sa kataas-taasang tahanan kasama ng mga ninuno, taglay ang kabutihang-loob.
Verse 26
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन श्राद्धं तत्र समाचरेत् । गीतवाद्यादिभिर्नृत्यै रात्रौ कुर्वीत जागरम्
Kaya nga, sa lahat ng pagsisikap ay nararapat isagawa roon ang śrāddha nang wasto; at sa gabi ay magpuyat sa pagbabantay (jāgara) na may awit, tugtugin, at sayaw.
Verse 27
दंपत्योः परिधानं च तत्र देयं सदक्षिणम् । यश्चैतत्पठते नित्यं तृतीयायां विशेषतः । पार्वत्याः पुरतो देवि स सौभाग्यमवाप्नुयात्
Doon ay dapat ihandog bilang dāna ang kasuotan para sa mag-asawa, kalakip ang nararapat na dakṣiṇā. Sinumang bumibigkas nito araw-araw—lalo na sa tṛtīyā, ang ikatlong araw ng buwan—sa harap ni Pārvatī, O Diyosa, ay magkakamit ng saubhāgya, ang mabuting kapalaran.
Verse 28
शृणुयाद्वाऽपि यो भक्त्या सम्यग्भक्तिपरायणः । सोऽपि सौभाग्यमाप्नोति यावज्जीवं न संशयः
Kahit yaong nakikinig lamang nang may debosyon—na tunay na nakatuon sa bhakti—ay magkakamit din ng saubhāgya, mabuting kapalaran sa buong buhay; walang alinlangan dito.
Verse 68
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये गौरीतपोवनमाहात्म्यवर्णनंनामाष्टषष्टितमोऽध्यायः
Sa ganito nagtatapos ang ika-animnapu’t walong kabanata, na pinamagatang “Paglalarawan ng Kadakilaan ng Gubat ng Pagtitika ni Gaurī,” sa Prabhāsa Khaṇḍa—sa loob ng Prabhāsa Kṣetra Māhātmya—ng kagalang-galang na Skanda Mahāpurāṇa, sa Saṃhitā na may walumpu’t isang libong taludtod.