Adhyaya 45
Sa adhyāya na ito, isinasalaysay ni Īśvara (Śiva) ang pinagmulan at bisa ng mga ritwal sa dambanang Aṅgāreśvara sa banal na lupain ng Prabhāsa. Iniuugnay ang pangyayari sa kosmikong tagpo nang mag-alab ang matinding poot ni Śiva sa hangaring sunugin ang Tripura; mula sa tatlong mata Niya ay tumulo ang mga luha, bumagsak sa daigdig, at naging Bhūmisuta—“anak ng Lupa,” na kinikilalang Bhoma/Maṅgala (Mars). Mula pagkabata, nagtungo si Bhoma sa Prabhāsa at nagsagawa ng mahabang tapas para kay Śaṅkara, kaya’t nalugod si Śiva at nagkaloob ng biyaya. Hiniling ni Bhoma ang grahatva (katayuang pang-planetang graha), at pinagtibay ito ni Śiva, kalakip ang pangakong pag-iingat sa mga debotong sumasamba roon nang may taos-pusong bhakti. Itinatakda rin ang mga handog at paraan ng homa: mga pulang bulaklak at saganang oblation na hinaluan ng pulot at ghee, na may bilang na isang lakh (isandaang libo), kasama ang maingat na pagsamba sa pañcopacāra. Sa phalaśruti, sinasabing ang pakikinig sa pinaikling māhātmya ay nag-aalis ng kasalanan at nagbibigay-kalusugan; ang mga kaloob gaya ng vidruma (korales) ay inuugnay sa ninanais na bunga, at inilalarawan si Bhoma na maningning sa sasakyang makalangit sa gitna ng mga graha.
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि अंगारेश्वरमुत्तमम् । स्थापितं भूमिपुत्रेण सोमेशादीश गोचरे
Wika ni Īśvara: “Pagkaraan, O dakilang Diyosa, marapat na tumungo sa marangal na Aṅgāreśvara, na itinatag ng anak ng Daigdig, sa loob ng banal na pook ni Someśvara, O Ginang.”
Verse 2
त्रिपुरं दग्धुकामस्य पुरा मम वरानने । क्रोधादश्रु विनिष्क्रांतं लोचनत्रितयेन तु
Noong una, O may magandang mukha, nang naisin kong sunugin ang Tripura, dahil sa poot ay may luhang sumibol mula sa aking tatlong mata.
Verse 3
तच्च भूमौ निपतितं ततो भूभिसुतोऽभवत् । स प्रभासं ततो गत्वा बाल्यात्प्रभृति शंकरम्
Ang luhang iyon ay bumagsak sa lupa, at mula roon ay isinilang ang anak ng Daigdig. Pagkaraan ay nagtungo siya sa Prabhāsa at mula pagkabata’y buong debosyon na sumamba kay Śaṅkara.
Verse 4
तपसाऽराधयामास बहून्वर्षगणान्प्रिये । तस्य तुष्टो महादेवः सुप्रीतात्मा वरं ददौ
O minamahal, sa pamamagitan ng matinding pag-aayuno at pagsasadhana ay sinamba niya si Śiva sa loob ng maraming taon. Nalugod si Mahādeva, at sa pusong lubos na nasiyahan ay nagkaloob ng isang biyaya.
Verse 5
सोऽब्रवीद्यदि मे देव तुष्टोसि वृषभध्वज । ग्रहत्वं देहि सर्वेश न चान्यं वरमुत्सहे
Sinabi niya: “Kung nalulugod Ka sa akin, O Diyos—O may bandilang toro—ipagkaloob Mo sa akin ang kalagayang maging isang Graha, O Panginoon ng lahat; wala na akong ibang biyayang ninanais.”
Verse 6
स तथेति प्रतिज्ञाय पुनस्तं वाक्यमब्रवीत् । इहागत्य नरो यो मां पूजयिष्यति भक्तितः
Nangako si Śiva, matapos mangakong “Gayon nga,” ay muling nagsalita: “Sinumang tao na pumarito at sumamba sa akin nang may debosyon…”
Verse 7
न भविष्यति वै पीडा तावकी तस्य कुत्रचित् । पुष्पाणि रक्तवर्णानि मध्वाज्याक्तानि भूरिशः
Para sa kanya, hindi kailanman magkakaroon ng anumang pighati na dulot mo, saanman. (Ihandog niya) ang saganang pulang mga bulaklak na pinahiran ng pulot at ghee.
Verse 8
होमयिष्यति यो भक्त्या लक्षमेकं तदग्रतः । पंचोपचारविधिना त्वां तु संपूज्य यत्नतः
Sinumang may debosyon na magsagawa ng homa na isang lakh (isang daang libo) sa harap ng diyos na iyon, at masikap na sumamba sa iyo ayon sa ritwal ng limang handog (pañcopacāra), ay makakamtan ang ninanais na bunga.
Verse 9
तस्य जन्मावधिर्नैव तव पीडा भविष्यति । तथा विद्रुमदानेन लप्स्यते फलमीप्सितम्
Para sa kanya, sa buong haba ng kanyang buhay, hindi lilitaw ang pighating dulot mo. Gayundin, sa pag-aalay ng koral (vidruma), makakamtan niya ang minimithing bunga.
Verse 10
एवमुक्त्वा स भगवानत्रैवांतरधीयन । भौमोऽपि ग्रहमध्यस्थो विमानेन विराजते
Pagkasabi nito, ang Mapalad na Panginoon ay naglaho roon din. At si Bhauma (Mars), na nakapuwesto sa gitna ng mga planeta, ay nagniningning sa kanyang makalangit na sasakyan.
Verse 11
एवं संक्षेपतः प्रोक्तं भौममाहात्म्यमुत्तमम् । श्रुतं हरति पापानि तथारोग्यं प्रयच्छति
Sa ganitong paraan, sa maikling sabi, naipahayag ang dakilang Māhātmya ni Bhauma. Kapag pinakinggan, inaalis nito ang mga kasalanan at nagkakaloob din ng kagalingan.
Verse 45
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्येंऽगारेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम पञ्चचत्वारिंशोध्यायः
Sa gayon nagtatapos ang ika-apatnapu’t limang kabanata, na tinatawag na “Paglalarawan ng Māhātmya ni Aṅgāreśvara,” sa Prabhāsa Khaṇḍa—sa loob ng Prabhāsakṣetra Māhātmya—ng Śrī Skanda Mahāpurāṇa (sa salaysay na may 81,000 taludtod).