Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 81

Devanagari script

चिरकारि महाप्राज्ञो गौतमस्याभवत्सुतः । चिरेण सर्वकार्याणि यो विमृश्य प्रपद्यते

Transliteration

cirakāri mahāprājño gautamasyābhavatsutaḥ | cireṇa sarvakāryāṇi yo vimṛśya prapadyate

Translation

Si Cirakārī, ang lubhang marunong, ay anak ni Gautama—yaong sa mahabang pagninilay lamang nagsasagawa ng bawat gawain.

Word by Word

• चिरकारि: Cirakāri (slow-actor)
• चिरकारि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: चिर + कारिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; नाम (proper/epithet)

• महाप्राज्ञः: very wise
• महाप्राज्ञः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महā + प्राज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (महान् प्राज्ञः)

• गौतमस्य: of Gautama
• गौतमस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: गौतम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• अभवत्: was/became
• अभवत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• सुतः: son
• सुतः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सुत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• चिरेण: after a long time / slowly
• चिरेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: चिर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; कालवाचक-तृतीया (after a long time)

• सर्वकार्याणि: all tasks
• सर्वकार्याणि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सर्व + कार्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; (सर्वाणि कार्याणि)

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धक-सर्वनाम (relative pronoun)

• विमृश्य: having considered
• विमृश्य: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: वि + मृश् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त-अव्यय)
• Form: ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्यय (absolutive/gerund)

• प्रपद्यते: undertakes, resorts to
• प्रपद्यते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + पद् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

Speaker

Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages (deduced)

Characters & Entities

• Cirakārī
• Gautama

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Wisdom expresses itself as careful deliberation; dharmic action is undertaken after thoughtful examination.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No location is praised in this verse; it identifies the character and his defining virtue.

What ritualistic prescription is mentioned?

None—this is character description supporting a dharma teaching.