Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 49

Devanagari script

राजोवाच तां समाख्याहि सुश्रोणि शैवीं पंचाक्षरीं शुभाम् । विद्याविध्वस्तपापोऽहं त्वयीच्छामि रतिं प्रिये

Transliteration

rājovāca tāṃ samākhyāhi suśroṇi śaivīṃ paṃcākṣarīṃ śubhām | vidyāvidhvastapāpo'haṃ tvayīcchāmi ratiṃ priye

Translation

Wika ng hari: “O marikit ang balakang, ipahayag mo sa akin ang mapalad na Śaiva Pañcākṣarī. Kapag winasak ng banal na kaalamang iyon ang aking mga kasalanan, nais kong makipagniig sa iyo, minamahal.”

Word by Word

• राजा: the king
• राजा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा (1st/प्रथमा) एकवचनम्

• उवाच: said
• उवाच: Kriyā (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकारः (perfect), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्

• ताम्: that (mantra)
• ताम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे द्वितीया (2nd/द्वितीया) एकवचनम्

• समाख्याहि: tell/explain
• समाख्याहि: Kriyā (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + आ + ख्या (धातु)
• Form: लोट्-लकारः (imperative), मध्यमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्

• सुश्रोणि: O fair-hipped one
• सुश्रोणि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: सु + श्रोणि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे सम्बोधन (8th/सम्बोधन) एकवचनम्; कर्मधारयः (सुश्रोणिः = शोभनश्रोणिः)

• शैवीम्: Śaiva (of Shiva)
• शैवीम्: Viśeṣaṇa (Adjectival qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शैवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे द्वितीया (2nd/द्वितीया) एकवचनम्; विशेषणम् (पञ्चाक्षरीम्)

• पञ्च-अक्षरीम्: the five-syllabled (mantra)
• पञ्च-अक्षरीम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पञ्च (संख्या-प्रातिपदिक) + अक्षरी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे द्वितीया (2nd/द्वितीया) एकवचनम्; द्विगु-समासः (पञ्च अक्षराणि यस्याम्)

• शुभाम्: auspicious
• शुभाम्: Viśeṣaṇa (Adjectival qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे द्वितीया (2nd/द्वितीया) एकवचनम्; विशेषणम् (पञ्चाक्षरीम्)

• विद्या-विध्वस्त-पापः: whose sins are destroyed by (that) knowledge/mantra
• विद्या-विध्वस्त-पापः: Viśeṣaṇa (Adjectival qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: विद्या (प्रातिपदिक) + विध्वस्त (ध्वंस्/ध्वस्त; √ध्वंस् धातोः क्त) + पाप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा (1st/प्रथमा) एकवचनम्; तत्पुरुषः (विद्यया विध्वस्तं पापं यस्य)

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा (1st/प्रथमा) एकवचनम्; सर्वनाम-रूपम्

• त्वयि: in you / with you
• त्वयि: Adhikaraṇa (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सप्तमी (7th/सप्तमी) एकवचनम्; सर्वनाम-रूपम् (locative singular)

• इच्छामि: I desire
• इच्छामि: Kriyā (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: इष्/इच्छ् (धातु)
• Form: लट्-लकारः, उत्तमपुरुषः (1st), एकवचनम्; परस्मैपदम्

• रतिम्: love/pleasure
• रतिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: रति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे द्वितीया (2nd/द्वितीया) एकवचनम्

• प्रिये: O beloved
• प्रिये: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: प्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे सम्बोधन (8th/सम्बोधन) एकवचनम्; प्रिय-शब्दः सम्बोधने

Speaker

King

Skanda Dialogue

Listener: The Queen

Visual Art Cues

Scene: The king, humbled, folds hands before the queen, requesting the auspicious Śaiva pañcākṣarī; behind them a small Śiva shrine indicates the devotional pivot from indulgence to bhakti.

Characters & Entities

• Śiva
• King
• Queen

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even worldly desire must be subordinated to purification and dharma; spiritual knowledge is sought to remove sin.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is praised in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

Learning/receiving the Śaiva pañcākṣarī vidyā for pāpa-kṣaya (destruction of sin) is implied.