Adhyaya 87
Itinuro ni Mārkaṇḍeya sa hari na magtungo sa isang lubhang mapalad na tīrtha sa pampang ng ilog Revā (Narmadā) na tinatawag na R̥ṇamocana, ang banal na pook na kilala sa “pag-aalis ng utang” ng karma. Ipinapakita ng kabanata na ang lugar ay itinatag ng mga kapulungan ng mga rishi mula sa angkan ni Brahmā, kaya’t pinagtitibay ang bisa at karapatan ng mga ritwal doon. Umiikot ang aral sa pag-alis ng mga “utang” (ṛṇa) sa pamamagitan ng debosyonal na pagsasagawa. Ang nagsasagawa sa loob ng anim na buwan ng pitṛ-tarpaṇa (pag-aalay ng tubig para sa mga ninuno) nang may taos-pusong pananampalataya, at naliligo sa tubig ng Narmadā, ay sinasabing napapalaya sa mga pananagutang iniuukol sa mga diyos, sa mga ninuno, at sa kapwa tao. Sinasabi rin na sa pook na ito, ang bunga ng mga gawa—pati kasalanan—ay nagiging “nakikita” na parang prutas, na nagpapatibay sa batas ng moral na sanhi at bunga. Ang itinakdang asal ay: iisang layon ng isip, pagpipigil ng pandama, ritwal na pagligo, pagkakawanggawa, at pagsamba kay Girijā-pati (Śiva). Ang ipinangakong gantimpala ay paglaya mula sa “tatlong utang” (ṛṇa-traya) at pagkamit ng maningning na kalagayang tulad ng mga deva sa langit.
Shlokas
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महीपाल तीर्थं परमशोभनम् । स्थापितं मुनिसङ्घैर्यद्ब्रह्मवंशसमुद्भवैः
Sinabi ni Śrī Mārkaṇḍeya: “Pagkaraan nito, O hari, dapat kang tumungo sa isang lubhang marikit na tīrtha, na itinatag ng mga kapulungan ng mga muni na isinilang sa angkan ni Brahmā.”
Verse 2
ऋणमोचनमित्याख्यं रेवातटसमाश्रितम् । षण्मासं मनुजो भक्त्या तर्पयन् पितृदेवताः
“Ito’y tinatawag na Ṛṇamocana, nasa pampang ng Revā. Sa loob ng anim na buwan, ang tao—na may debosyon—ay mag-alay ng tarpaṇa upang mapalugod ang mga Pitṛ-deva, ang mga kapangyarihang ninuno.”
Verse 3
देवैः पितृमनुष्यैश्च ऋणमात्मकृतं च यत् । मुच्यते तत्क्षणान्मर्त्यः स्नातो वै नर्मदाजले
“Anumang utang na nagawa ng tao—sa mga deva, sa mga ninuno, at sa kapwa-tao—ay napapawi sa mismong sandali, kapag siya’y naligo sa tubig ng Narmadā.”
Verse 4
प्रत्यक्षं दुरितं तत्र दृश्यते फलरूपतः । तत्र तीर्थे तु यो राजन्नेकचित्तो जितेन्द्रियः
Doon, ang kasalanan ay tuwirang nakikita—nagiging anyo ng bunga nito. At sa tīrtha roon, O hari, sinumang may iisang diwa at napigil ang mga pandama…
Verse 5
स्नात्वा दानं च वै दद्यादर्चयेद्गिरिजापतिम् । ऋणत्रयविनिर्मुक्तो नाके दीप्यति देववत्
Pagkaligo, tunay na magbigay ng kawanggawa at sumamba sa Panginoon ni Girijā (Śiva). Malaya sa tatlong utang, siya’y nagniningning sa langit na tulad ng isang diyos.
Verse 87
। अध्याय
Kabanata—wakas na palatandaan ng adhikāya.