Adhyaya 69
Isinalaysay ni Mārkaṇḍeya ang sunod-sunod na paglalakbay ng mga deboto na humahantong sa dakilang Maṅgaleśvara. Itinatangi ng salaysay na si Bhūmiputra (Maṅgala/Aṅgāraka) ang nagtatag ng dambana, dahil sa hangaring ikabubuti ng lahat ng nilalang. Sa ika-14 na araw ng buwan, nagpakita si Śiva (Śaṅkara, Śaśiśekhara) bilang Maṅgaleśvara, tumugon sa matinding debosyon at nagkaloob ng biyaya. Humiling si Maṅgala ng walang patid na pabor sa bawat kapanganakan at pinagtibay na siya’y isinilang mula sa pawis ng katawan ni Śiva at nananahan sa hanay ng mga graha (mga planeta). Ninais din niyang kilalanin at sambahin siya ng mga diyos. Ipinagkaloob ni Śiva na sa pook na ito, ang Panginoon ay makikilala sa pangalan ni Maṅgala, at saka naglaho. Pagkaraan, itinatag ni Maṅgala ang liṅga at sinamba ito sa pamamagitan ng kapangyarihang yogiko. Pagkatapos ay tumuon ang kabanata sa mga tuntunin ng asal at panata: ang liṅga ng Maṅgaleśvara ay sinasabing nag-aalis ng pagdurusa. Ang marurunong ay dapat magbigay-lugod sa mga brāhmaṇa sa tīrtha, lalo na sa mga ritwal na kasama ang asawa, at isagawa ang panatang kaugnay ni Aṅgāraka. Inilalarawan ang mga handog sa pagtatapos ng panata para kay Śiva—baka/torong baka, pulang kasuotan, mga hayop na may takdang kulay, at mga bagay tulad ng payong, higaan, pulang kuwintas ng bulaklak at pampahid—na ibinibigay nang may kalinisan ng loob. Itinuturo rin ang śrāddha sa ika-4 at ika-8 tithi sa dalawang kalahati ng buwan, at ang pag-iwas sa pandarayang salapi. Ang bunga: kasiyahan ng mga ninuno sa loob ng isang yuga, mapalad na supling at muling pagsilang na may mabuting katayuan, ningning ng katawan dahil sa bisa ng tīrtha, at pagkapawi ng kasalanan para sa mga palagiang bumibigkas ng salaysay na ito nang may debosyon.
Shlokas
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेत्तु राजेन्द्र मङ्गलेश्वरमुत्तमम् । स्थापितं भूमिपुत्रेण लोकानां हितकाम्यया
Sinabi ni Śrī Mārkaṇḍeya: Pagkaraan nito, O hari, marapat na magtungo sa dakilang Maṅgaleśvara, na itinatag ng anak ng lupa, sa pagnanais ng kapakanan ng mga tao.
Verse 2
तोषितः परया भक्त्या शङ्करः शशिशेखरः । चतुर्दश्यां गुरुर्देवः प्रत्यक्षो मङ्गलेश्वरः
Nalugod si Śaṅkara, ang may koronang buwan, sa sukdulang debosyon; sa ika-labing-apat na tithi, hayagang nagpapakita ang banal na Guru bilang Maṅgaleśvara.
Verse 3
ब्रूहि पुत्र वरं शुभ्रं तं ते दास्यामि मङ्गल
“Magsalita ka, anak, ng isang dalisay at mapalad na biyaya; ipagkakaloob ko iyon sa iyo, O pinagpala.”
Verse 4
मङ्गल उवाच । प्रसादं कुरु मे शम्भो प्रतिजन्मनि शङ्कर । त्वदङ्गस्वेदसम्भूतो ग्रहमध्ये वसाम्यहम्
Sinabi ni Maṅgala: “Ipagkaloob Mo sa akin ang Iyong biyaya, O Śambhu, O Śaṅkara, sa bawat kapanganakan. Ipinanganak mula sa pawis ng Iyong katawan, nananahan ako sa gitna ng mga planeta.”
Verse 5
त्वत्प्रसादेन ईशान पूज्योऽहं सर्वदैवतैः । कृतार्थो ह्यद्य संजातस्तव दर्शनभाषणात्
“Sa Iyong biyaya, O Īśāna, ako’y karapat-dapat sambahin ng lahat ng mga diyos. Ngayon ay ganap na akong natupad, sapagkat nakita Kita at nakausap Kita.”
Verse 6
स्थानेऽस्मिन् देवदेवेश मम नाम्ना महेश्वरः । एवं भवतु ते पुत्रेत्युक्त्वा चान्तरधीयत
Sa pook na ito, O Panginoon ng mga diyos, nawa’y may Maheśvara na magtataglay ng aking pangalan. Pagkasabi ng, “Mangyari nawa, anak,” siya’y naglaho sa paningin.
Verse 7
मङ्गलोऽपि महात्मा वै स्थापयित्वा महेश्वरम् । आत्मयोगबलेनैव शूलिनापूजयत्ततः
Si Maṅgala rin, yaong dakilang kaluluwa, matapos itatag doon si Maheśvara, ay sumamba sa Panginoong may Trisula sa lakas ng sariling disiplina sa yoga.
Verse 8
सर्वदुःखहरं लिङ्गं नाम्ना वै मङ्गलेश्वरम् । तत्र तीर्थे तु वै राजन्ब्राह्मणान्प्रीणयेत्सुधीः
Ang liṅga na nag-aalis ng lahat ng pagdurusa ay tinatawag na Māṅgaleśvara. Sa tīrtha na iyon, O Hari, ang marunong ay dapat magbigay-galang at magpasaya sa mga brāhmaṇa.
Verse 9
सपत्नीकान्नृपश्रेष्ठ चतुर्थ्यङ्गारके व्रते । पत्नीभर्तारसंयुक्तं विद्वांसं श्रोत्रियं द्विजम्
O pinakamainam sa mga hari, sa Aṅgāraka na panata sa ikaapat na araw ng buwan, (dapat parangalan) ang mga brāhmaṇa na kasama ang kanilang mga asawa—mga pantas, śrotriya na sanay sa Veda, na may kabiyak.
Verse 10
व्रतान्ते चैव गौर्धुर्यैः शिवमुद्दिश्य दीयते । प्रीयतां मे महादेवः सपत्नीको वृषध्वजः
At sa pagtatapos ng panata, ang mahuhusay na baka ay dapat ihandog, iniaalay ang kaloob kay Śiva. “Nawa’y malugod sa akin si Mahādeva—may watawat na toro—kasama ang Kanyang kabiyak.”
Verse 11
वस्त्रयुग्मं प्रदातव्यं लोहितं पाण्डुनन्दन । धूर्वहौ रक्तवर्णौ च शुभ्रं कृष्णं तथैव च
O anak ni Pāṇḍu, dapat maghandog ng isang pares ng kasuotan—pulang kulay. Gayundin, mga kasuotang mapula, at maging puti at itim din.
Verse 12
छत्रं शय्यां शुभां चैव रक्तमाल्यानुलेपनम् । दातव्यं पाण्डवश्रेष्ठ विशुद्धेनान्तरात्मना
Maghandog ng payong, ng marangal na higaan, at ng mapupulang kuwintas ng bulaklak at mga pamahid; O pinakadakila sa mga Pāṇḍava, gawin ito nang may pusong dalisay sa kalooban.
Verse 13
चतुर्थ्यां तु तथाष्टम्यां पक्षयोः शुक्लकृष्णयोः । श्राद्धं तत्रैव कर्तव्यं वित्तशाठ्येन वर्जितः
Sa ikaapat at gayundin sa ikawalo, sa kapwa maliwanag at madilim na kalahating-buwan, doon din dapat isagawa ang śrāddha—na walang daya sa yaman.
Verse 14
प्रेता भवन्ति सुप्रीता युगमेकं महीपते । सपुत्रो जायते मर्त्यः प्रतिजन्म नृपोत्तम
O hari, ang mga yumao ay lubhang nalulugod sa loob ng isang buong yuga. At, O pinakadakila sa mga hari, ang taong yaon ay isinisilang—buhay-buhay—na pinagpapala ng mga anak na lalaki.
Verse 15
तस्य तीर्थस्य भावेन सर्वाङ्गरुचिरो नृप । मङ्गलं भवते वंशो नाशुभं विद्यते क्वचित्
O hari, sa bisa ng kabanalan ng tīrtha na yaon, ang tao’y nagiging maningning sa bawat bahagi ng katawan. Nagiging mapalad ang angkan, at walang masamang-palad na masusumpungan saanman.
Verse 16
भक्त्या यः कीर्तयेन्नित्यं तस्य पापं व्यपोहति
Sinumang may debosyon na araw-araw na nagpupuri, ang kanyang kasalanan ay napapawi at naaalis.
Verse 69
। अध्याय
Wakas ng kabanata (adhyāya).